راه اندازی سامانه هویت‌سنجی مشتریان بانکی(نهاب)تا شهریور ۹۱/ اخبار مهم بانکداری الکترونیک در آستانه سال نو

 مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی در گفتگو با پایگاه خبری بانکداری الکترونیک از چند رویداد مهم در حوزه بانکداری الکترونیک خبر داد از جمله  تشکیل نظام یکپارچه اطلاعاتی هویتی بانکی که به واسطه  تشکیل سامانه نهاب (جایگزین امضای دیجیتال ) ایجاد خواهد شد، همچنین احتمال کنارگذاشته شدن طرح کارتهای هوشمند   به واسطه مقوله NFC ، روشن شدن تعریف واحد کربنکینک در خرداد ماه و  الزام بانکها در استفاده از مجوز های سخت افزاری  برای استفاده از خدمات اینترنتی در راستای کاهش وقوع پدیده فیشینگ تنها  بخشی از اخباری مهمی بود که ناصر حکیمی در آستانه سال جدید خورشیدی از آنها سخن به میان آورد. گفتگو با وی از پی می آید.

مهمترین برنامه بانک مرکزی در حوزه بانکداری الکترونیک

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی در گفتگو با پایگاه خبری بانکداری الکترونیک در پاسخ به اینکه برای سال آینده درباره اجرای چه طرحهایی بیشتر برنامه ریزی کرده اید گفت:در سال آینده روی برداشت مستقیم متمرکز خواهیم شد الان با اجرای هدفمندی یارانه‌ها تمام سرپرست خانوارها دارای حساب بانکی هستند و این بستر خوبی است تا فازهای برداشت مستقیم به شکل مطلوب اجرایی شود.

وی افزود:خدمات برداشت مستقیم حوزه‌های مختلف را پوشش می دهد، در فاز اول بحث بازپرداخت اقساط تسهیلات بانکی در دستور کار  است و هدف ما جایگزینی فرم‌های برداشت مستقیم با دفترچه‌های اقساط است.هدف این است که مردم این دفترچه‌ها را با فرم‌ها و مجوزهای برداشت مستقیم جایگزین کنند.

حکیمی ادامه داد: پرداخت قبوض در فاز دوم این طرح مطرح است و  اجباری نخواهد بود اما سیاستی در پیش گرفته خواهد شد به طوری که مشوق‌هایی برای پرداخت غیر حضوری  و ابزارهای محدودکننده‌ای برای پرداخت حضوری در دستور کار قرار گیرد.

ساختار سهام شاپرک

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی در باره ساختار سهام شاپرک گفت:جزییات واگذاری سهام را شرکت ملی انفورماتیک بر اساس فرمولهایی محاسبه  و اعلام کرده است در عین حال اگر اعتراضاتی وجود داشته باشد ما این اعتراضات را  بررسی خواهیم کرد. بنابراین فعلا کار به صورت مذاکره پیش خواهد رفت و اگر حل نشد، بانک مرکزی در صورت لزوم اعمال سیاست خواهد کرد.

ساختار کارمزد شاپرک عملیاتی شد

حکیمی درباه شاپرک گفت: سوئیچ شاپرک  در دهه فجر آپ ‌شد، همچنین در اول اسفند بخش اول کارمزدها و 15 اسفند هم قسمت دوم که کارمزدهای پذیرنده بود اجرایی شده است.

امضای دیجیتال و نهاب

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی همچنین گفت:درخصوص امضای دیجیتالی شرکت‌های مختلفی دخیل هستند که تماما داخلی هستند، و امیدوار هستیم تا شهریور با توجه به بازار هدفی که مدنظر است راه‌اندازی شود.

وی افزود:ابعاد پروژه امضای دیجیتال با توجه به تغییر زیرساخت‌ها متفاوت شده، البته گسترش پیدا نکرده بلکه ماهیت آن عوض شده است بدین شکل که بحث سامانه نهاب یا همان سامانه هویت‌سنجی مشتریان بانکی در دستور کار قرار دارد که سامانه بسیار مهمی است و برای اولین‌بار دیتابیسی(مرکز داده) ایجاد خواهد شدکه مشتریان بانک‌ها، در آن احراز هویت می‌شوند، در این طرح بحث امنیت داده‌ها در سطوح مختلف به عنوان هدف اصلی در نظر گرفته شده است.

نهاب، دیتابیسی است که به صورت ساختار واحد تمام مشتریان بانک‌ها در حوزه‌های مختلف در آن ثبت‌نام می‌کنند.

حکیمی خاطر نشان کرد:یکی از سرویس‌هایی که نهاب ارائه می دهد این است که اگر مشتریان بانکی بخواهند  در فضای اینترنت کار ‌کنند، ابزارهای متنوعی در اختیار آنان قرار می‌گیرد که بتواند تبادلات امن انجام دهند.

وی با بیان اینکه پایگاه داده اطلاعات ثبتی افراد  اکنون در ثبت احوال وجود دارد گفت:ما قصد نداریم پایگاه جداگانه‌ای برای بانک‌ها درست کنیم. بحث نهاب ایجاد یک پایگاه داده هویتی و اطلاعاتی مربوط به مشتریان حقیقی و حقوقی بانک‌هاست و به عبارت دیگر، مشخصات دیگری که بانک‌ها برای شناسایی مشتری نیاز دارند، در نهاب پیش‌بینی کرده‌ایم و البته این مشخصات با مراکز داده‌ای دیگر مانند ثبت احوال کنترل خواهد شد.

وی تصریح کرد:در حال حاضر نهاب اجرایی شده و امیدواریم در شهریورماه به بهره برداری  برسد .

تفاوت نماد و نهاب

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی درباره تفاوت نهاب و نماد خاطر نشان کرد:نهاب یک مرکز داده است، اما نماد یک سامانه‌ای است که به نهاب متصل می شود و از اطلاعات آن استفاده می‌کند.

اعتبارسنجی و نهاب

حکیمی در پاسخ به اینکه آیا نهاب و شرکت اعتبارسنجی ایران تداخل ایجاد نمی شود گفت:ما کاری به شرکت اعتبارسنجی نداریم، هر کسی کار خود را انجام می‌دهد آن شرکت ارتباطی به کار ما ندارد.

سناب و نهاب

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی با بیان اینکه بحث داشبورد بانکی در سناب پیش‌بینی شده است. درباره نحوه ارتباط نماد،سناب و نهاب گفت: ترتیب این‌گونه است که نهاب یک مرکز داده و دیتابیس است که نماد به آن وصل است، نماد برای برخی از رکوردهای نهاب امضای دیجیتال صادر می‌کند. اما در نهاب همه مشتریان بانکی اعم از حقیقی و حقوقی عضو هستند سناب هم به نهاب وصل شده و به صورت الکترونیکی سرویس ارایه می دهد.

حکیمی گفت:با راه اندازی نهاب زیرساخت‌های نظارتی تقریبا کامل می‌شود.

همه گزارش ها درباره فیشینگ است

وی در خصوص میزان امینت سامانه های بانکی گفت: تاکنون گزارشی درباره کلاهبرداری اینترنتی ناشی از نفوذ غیرمجاز یا دسترسی به حساب مشتری نداشته‌ایم و این به معنی امن بودن سیستم‌های بانک‌ها است و اگر حمله یا هکی هم اتفاق افتاده، دفع شده است، و  هیچ مشکلی برای مردم رخ نداده است.

وی افزود: بحث فیشینگ خارج از کنترل بانک‌ها است یعنی یک کلاهبردار یک سایت شبیه بانک در جایی نامعلوم ایجاد می کند و اطلاعات بانکی مردم را  دریافت و سپس از این اطلاعات سو استفاده می کند،در نتیجه  این اتفاقی است که از کنترل بانک‌ها خارج است و تمام پرونده‌هایی که به بانک مرکزی ارسال شده ناشی از همین مساله بوده است.

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی درباره چگونگی جلوگیری از پدیده فیشینگ خاطر نشان کرد:برای اینکه جلوی این قضیه گرفته شود. اولا بحث یکپارچه‌سازی کانال‌هایی که مردم اطلاعات بانکی خود را وارد فضای مجازی می‌کنند را انجام داده‌ایم و دوم اینکه  از اول بهمن به بانک‌ها تکلیف کرده‌ایم از مجوزهای سخت‌افزاری برای ورود به خدمات اینترنتی که مبالغ جابه‌جا می‌شود استفاده کنند.

وی افزود: تا زمانی که این سخت‌افزار وجود نداشته باشد امکان سوءاستفاده وجود دارد.

رصد متقابل بانکها برای کنترل شبکه شتاب

حکیمی گفت:سیستمی که ما برای یارانه‌ها توسعه دادیم بحث مانیتور و رصد ساعتی شبکه بود به طوری که هر بانکی نسبت به بانک دیگر این رصد را انجام می‌داد تا مشخص شود قطعی ناشی از شتاب یا بانک کانال خود را روی بانک دیگر بسته است.امسال نیز قصد داریم به صورت  ساعتی سیستم را کنترل کنیم تا اگر موردی باشد اقدام لازم را انجام دهیم.

وی افزود: تاکنون هیچ بانکی تعمدا کانال خود را به سمت بانکهای دیگر یا شتاب مسدود نکرده است، بلکه ارتباط به دلایل مختلفی مانند قطعی مخابراتی یا نگهداری اطلاعات قطع شده چراکه وقتی تعداد تراکنش‌ها افزایش فوق‌العاده پیدا می‌کند نگهداری‌ها نیز زیاد می‌شود و در نتیجه هر چند ساعت یک بار باید سیستم را متوقف کنید تا عملیات پاکسازی انجام شود.در هر حال امسال به صورت ساعتی هر بانک، بانک‌های دیگر را ماینتور می‌کند و بعدا هر کسی که پرسشی داشت با آمار و ارقام پاسخ خواهیم داد.

فروش اینترنتی سکه

حکیمی همچنین گفت: سامانه فروش اینترنتی سکه اکنون طراحی وآزمایش شده و از ابتدای سال 91 راه‌اندازی خواهد شد و هدف اصلی دسترسی‌پذیر کردن این خدمت برای مردم و کاستن از ازدحام و حضور مردم در شعب است و مردم می‌توانند در تمام طول شبانه‌روز بدون محدودیت و به صورت اینترنتی سکه پیش‌خرید انجام دهند.

تفاوت کربنکینگ بانک مرکزی با بانکها

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی در خصوص نظام متمرکز بانک مرکزی  که اخیرا توسط شرکت خدمات انفورماتیک راه اندازی شده با بیان اینکه کربنکینگ بانک مرکزی طی 45 روز عملیاتی شده گفت:  راه‌اندازی کربنکینگی در بانک مرکزی که یک شعبه دارد با بانکی که 300 شعبه دارد و انبوهی از خدمات ارایه می‌دهد تفاوت اساسی  دارد.

وی افزود: خدمات بانک مرکزی محدود است و در واقع  دارای یک شعبه است، البته به معنی این نیست که شرکت خدمات برای یک شعبه یک کر راه‌اندازی کرده چراکه بانک مرکزی خدمات دولتی ارایه می‌دهد. در واقع کربنکینگ راه‌اندازی شده بانکداری مجازی بانک مرکزی است.

طرح کارت هوشمند شاید اجرا نشود

حکیمی درباره پروژه کارت هوشمند، گفت: این طرح  باید مطالعه شود، اگر درباره NFC به نتیجه برسیم شاید اجرای کارت هوشمند ضرورتی نداشته باشد.

استانداردسازی نظام بانکداری متمرکز در خردادماه

وی با بیان اینکه اقدامات لازم برای استانداردسازی کربنکینگ در دست اجرا است، گفت: ابتدا باید ساختار تعریف مستندی استخراج شود تا  با اعلام این استاندارد از  بانک‌ها دعوت کنیم تا به مذاکره در این باره بنشینیم.

مدیر اداره نظامهای پرداخت بانک مرکزی خاطر نشان کرد:برنامه زمانبندی برای خرداد است که این مستند تکمیل شود. برای نوشتن این تعریف نیز باید کل ساختار بانک و خدمات آن تعریف شود مبنی بر اینکه یک نظام متمرکز بانکداری ایرانی با توجه به عقود و تشکیلات خدمات باید چه مشخصاتی داشته باشد.