اولین جلسه هم‌اندیشی برای اصلاح ساختار «مگاپی‌اس‌پی» ها در بانک مرکزی برگزار شد

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک عصر چهار شنبه هفته گذشته حدود نمایندگان حدود 20 شرکت دارای مجوز psp یا افرادی که متقاضی مجوز psp  بودند به دعوت مسئولان معاونت فناوری های نوین بانک مرکزی  سالن کنفرانس واقع در طبقه 17 این بانک گرد هم آمدند تا طرح چدیدی بانک مرکزی درخصوص  تجمیح حاب پایانه های فروشگاهی در قالب سه کنسرسیوم و تشکیل سه مگاپی‌اس‌پی را به تبادل نظر بنشینند.

در این جلسه حدود 3 ساعته ابتدا محمد حسین مهرانی معاون فناوری های نوین بانک مرکزی به تشریح اهداف طرح جدید  بانک مرکزی پرداخت و مزایای اتصال مستقیم مگاپی اس پی ها به شتاب را مورد اشاره قرار داد.

وی همچنین با بیان اینکه ساختار فعلی پوزها نتوانست پاسخ گوی نیاز جامعه باشد و زمینه توسعه بانکداری الکترونیک را فراهم کند خاطر نشان کرد که تا کنون سامانه پوزها نتوانسته کار زیادی انجام دهد و به همین خاطر زمینه اجرای طرح مگاپی اسی پی ها فراهم شده و در واقع این جلسه برای تبادل نظر  در باره طرح جدید است.

بعد از سخنان مهرانی، نماینده شرکت الکترونیک کارت دماوند که یکی از شرکتهای مستقل فعال در زمینه خدمات پایانه های فروشگاهی است به نقد ساختار فعلی کارتخوانها پرداخت و با بیان اینکه بانک مرکزی همانطور که در ساختار فعلی جایی برای فعالیت شرکتهای مستقل بخش خصوصی در بازار پایانه های فروشگاهی پیش بینی نکرده در ساختار جدیدی نیز چنین ظرفیتی دیده نمی شود.

وی سپس با طرح این سوال که کجای  مقررات جدید در حمایت از پی اس پی های مستقل است که تاکنون سرمایه گذاری زیادی در این زمینه انجام داده اند گفت: این مقررات بازهم زمینه ساز  حضور بانک های بزرگ در این بازار است که این خود مغایر یک بازار رقابتی برای فعالیت مگاپی اس پی ها است.

پس از وی نماینده  بانک توسعه تعاون که متقاضی مجوز پی اس پی است به بیان نظرات خود پرداخت.

 وی با بیان اینکه شنیده شده ساختار جدید نیز زمینه ایجاد انحصار جدید در حوزه حاب پایانه های فرشگاهی است خواهان رفع ابهام در این باره از سوی بانک مرکزی شد.

در نهایت اینکه در پایان جلسه قرار شد تا نمایندگان حاضر در جلسه پیشنهاد های خود را به صورت مکتوب به بانک مرکزی ارائه دهند.

بنابراین گزارش، یکی از پیشنهادهایی که در جلسات هم اندیشی بعدی باید مورد توجه قرار گیرد وجود نمایندگانی از سوی جامعه کارشناسان و همچنین شرکت های psp   مستقل و بانک های خصوصی و دولتی برای بازنگری و اجرای بهتر مگاپی اس پی است.

زمینه رقابت فراهم شود

در همین حال «بانکداری الکترونیک» با نظر خواهی از کارشناسان تلاش دارد تا ساختار جدید سامانه کارتخوان فروشگاهی کشور به شکل مطلوب شکل گیرد.

در این راستا سید عباس موسویان ،عضو شورای بانکداری بدون ربا وصحب نظر بانکی با اشاره به ساختار جدید تاسیس مگاپی اس پی اظهار کرد: این ساختار باید به گونه ای شکل گیرد که موجب انحصار جدید در این حوزه نشود.

وی با اشاره به این که ساختار فعلی نتوانست از موفقیت چندانی برخوردار باشد و از همه مهمتر فقدان کارت اعتباری عملا باعث ناکارامدی سامانه پوز در کشور ما شد اعلام کرد: مسئولان تدوین و اجرای طرح جدید باید به گونه ای طرح را طراحی و اجرا کنند که زمینه ساز بازار رقابتی در این حوزه شود.

وی در عین حال اساس تشکیل مگاپی اس پی ها را طرح خوبی دانست و خاطر نشان کرد که بانک مرکزی باید زوایای مختلف این طرح را با دقت بیشتری مورد توجه قرار دهد.

pspها تبدیل به شرکت های خدماتی شده اند

ولی الله فاطمی ، کارشناس بانکی ، درگفتگو با بانکداری الکترونیک ضمن بیان اینکه وضعیت شرکت های psp مناسب نیست ،گفت:زیرا در حوزه پایانه های فروشگاهی همه سرمایه گذاری ها را بانک ها می کنند وکارتخوان ها جزو دارایی های ثابت بانک ها است که می تواند گفت این منطق در دنیا رد است .

وی افزود:یکسری شرکت برسر سرمایه بانک ها با هم رقابت می کنند در حالیکه در دنیا اساس کار کسب منابع بانکی نیست بلکه جهت تسهیل در خدمت رسانی به مردم رقابت ایجاد می شود.

وی معتقد است ،psp ها باید قوی شوند و دارای سرمایه باشند این در حالی است که این شرکت ها در ایران تبدیل به شرکت‌های خدماتی شده اند.

فاطمی با بیان اینکه اصل طرح ایجاد سه کنسرسیوم ، طرح قابل قبولی است ،عنوان کرد: به هر حال در هر طرحی منافع و مضراتی وجود دارد اما آنچه که در این میان سبب ایجاد مشکلات خواهد شد بحث تداخل وظایف حاکمیتی واجرایی بانک مرکزی است که متاسفانه این تداخل اجرا و نظارت همیشه سبب بروز مشکلات شده است.

وی همچنین با تاکید بر اینکه اصل این طرح خوب است، خاطر نشان ساخت : به شرط  اینکه شرکت خدمات انفورماتیک با ورود خود به این طرح همه چیز را بهم نریزد.

در باره مگاپی اس پی ها

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک پس از آنکه رئیس کل بانک مرکزی در همایش پولی و بانکی خبر از تجمیع پوزها در قالب به سه کنسرسیوم داد اخبار ضد و نقیضی از نحوه تشکیل این سه کنسرسیوم به گوش می رسد. اخباری که نشان می دهد در صورت بی توجهی به چگونگی ساختار جدید ممکن است شاهد تولد یک بازار انحصاری جدید در حوزه پوز باشیم.

 محمود بهمنی در همایش پولی و بانکی در سخنرانی خود که متن آن از سوی سید حمید پورمحمدی قائم مقام بانک قرائت شد از تجمیع حاب  p.s.pهادرقالب 3 کنسرسیوم برای مدیریت تهیه Posها در سطح کشور خبر داد.

این خبر در ابتدا به معنای تشکیل پوزهای بین بانکی و همچنین پایان آشوب پایانه های فروشگاهی 17 بانک در مراکر فروش قلمداد شد اما با درز کردن اخبار  چگونگی تحقق این هدف ،معلوم شد که نباید زیاد به کارآمدی این طرح خوشبین بود مگر اینکه تدوین کنندگان و مجریان طرح حساسیت های لازم را به خرج دهند و بستری که قرار است این کنسرسیومها شکل گیرد را بیشتر مورد بازکاوی قرار دهند.

پیشینه طرح تجمیع حاب  p.s.pهادرقالب 3 کنسرسیوم به زمانی برمی‌گردد که پورمحمدی معاون وزیر اقتصاد بود. در ان زمان به دلیل نگرشهای خاص بانک مرکزی در حوزه بانکداری الکترونیک وزارت اقتصاد و شخص پورمحمدی برای تسریع در روند توسعه این صنعت اقدام به تشکیل کارگروه بانکداری الکترونیک کرد. این کارگروه  که متشکل از 8 زیرکارگروه بود، از  انجا که اعتقاد به نظام دستوری ایجاد سامانه پوز به وسیله هریک از  بانک های عضو شتاب نداشت طرح تشکیل مگاپی اس پی ها در قالب سه کنسرسیوم برای تجمیع پوزها را پی ریخت.

این طرح که با عنوان تاسیس سه مگا پی اس پی موسوم است قرار است در قالب سه کنسرسیوم از بانکها و بخش خصوصی تشکیل شود.

از جمله مسائل شایعه شده  در بانک مرکزی در باره تشکیل این مگا پی اس پی ها آن است که گفته می شود تشکیل این کنسرسیوم‌ها در واقع به معنای حدف بخش خصوصی و شرکت‌های کوچکی است که تاکنون سرمایه زیادی در این راه صرف کرده اند  یا در سالهای گذشته درخواست مجوز تاسیس سامانه پوز داده اند. برخی منابع خبری در بانک مرکزی معتقدند که این سه کنسرسیوم در واقع محملی است تا صاحب منصبان بانک مرکزی و بانک های مطرح پس از بازنشستگی به این شرکت‌ها کوچ کنند و همانند شرکت خدمات انفورماتیک یک انحصار جدید شکل گیرد.

این شایعات اگر چه می‌تواند واقعیت نداشته باشد چرا که وجود سه کنسرسیوم به معنای داشتن نگاه رقابتی در بنیان طرح است اما از سوی دیگر برخی اخبار مبین آن است که در عین حال نگرانی های موجود در خصوص احتمال انحصار جدید چندان هم بی‌راه نیست.

شنیده ها حاکی است که مجوز شرکت‌های فعال در حوزه مدیریت پوز  در سال جدید تمدید نشده است همچنین شرکت‌های درخواست کننده مجوز نیز بی پاسخ مانده اند. همچنین در این کنسرسیوم جای مشخصی برای بخش خصوصی نیست.

نکته دیگری که کارشناسان فن عنوان می کنند آن است که چرا سه کنسرسیوم پیش بینی شده آیا این به معنای ساختاری از پیش طراحی شده نیست که تنها افراد خاص مورد نظر بانک مرکزی در این ساختار قرار می گیرند.

این کارشناسان معتقدند اگر بانک مرکزی دنبال تشکیل یک انحصار جدید نیست شرایط تشکیل کنسرسیوم ها را اعلام کند و متقاضیان در صورت احراز شرایط بتوانند مگاپی اس پی ها را در تعداد کمتر یا بیشتر از 3 کنسرسیوم تشکیل دهند.
به هر حال تعیین سه کنسرسیوم به شکل خیلی مشخص خود زمینه ساز شبهه در  خصوص چگونگی تشکیل مگاپی‌اس‌پی ها ست.

نگرانی بعدی جایگاه بخش خصوصی در این میان است. از آنجا که بانک‌ها بخصوص بانکهای دولتی به دلیل در اختیار داشتن منابع کافی قدرت رقابت بالا دارند چه تضمینی برای حضور بخش خصوصی در جمع فعالان صنعت خدمات پایانه های فروشگاهی است.

نگرانی ها وقتی بیشتر می شود که بدانیم گردش مالی پایانه های فروشگاهی دست کم بیش از 3هزار میلیارد تومان در ماه خواهدبود و این چشم هر سرمایه گذاری را به سمت خود خیره می کند. در این میان بدیهی است که بانک مرکزی باید نسبت به سوء استفاده های احتمالی حساسیت زیادی به خرج دهد.