کوبول، زبانی از گذشته با آینده‌ای نامعلوم /برسرمین‌فریم چه می‌آید

بیش از 50 سال از ورود کوبول به محیط فناوری اطلاعات می‌گذرد، زبانی که برای عملیات‌های فراوری عظیم نقل و انتقالات در کامپیوترهای مین‌فریم ایده‌آل به شمار می‌رود. ویژگی‌های این زبان قابلیت قیاس و صحت عملکرد و ریاضی است. اما با نزدیک شدن زمان بازنشستگی کارمندان دوران انفجار جمعیت در آمریکا، مدیران ارشد فناوری اطلاعات نگاهی تازه به گزینه‌های پیش‌روی خود خواهند داشت/کوبول ارزش ماندگاری دارد و هنوز از بین نرفته‌است/حدود نیمی از کد برنامه‌های داخلی تجاری به وسیله کوبول نوشته می‌شود.

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک،دیوید براون نگران است. او به عنوان مدیرعامل گروه تغییر فناوری اطلاعات در بانک ملون نیویورک مسئول امنیت و سلامت 111250 برنامه کوبول و343 میلیون خط کد است که فعالیت‌های کر بانکینگ و عملیات‌های دیگر را برعهده دارند. اما بسیاری از افرادی که کد مبنا را ساختند( برخی از کدها به دوره شروع فعالیت کوبول در دهه 1960 میلادی مربوط است) طی چند سال به طور مجدد آموزش‌هایی دریافت کردند.
براون می‌گوید: ما افرادی را از دست می‌دهیم که دانش تجاری زیادی دارند. این امر مرا می‌ترساند.

او به دنبال یافتن روش‌های نوین برای برنامه نویسان کوبول است. آنها افرادی هستند که طی 5تا 7 سال آتی از تعدادشان کاسته خواهد شد. اما نگرانی واقعی او تصور آن است که نتواند قبل از بازنشستگی درک عمیق از منطق کسب و کار را که در برنامه های بانک نهفته، منتقل کند.
بیش از 50 سال از ورود کوبول به محیط فناوری اطلاعات می‌گذرد، زبانی که در بزرگترین شرکت‌ها وبانک‌های سراسر دنیا زنده است و برای عملیات‌های فراوری عظیم نقل و انتقالات  در کامپیوترهای مین‌فریم ایده‌آل به شمار می‌رود. ویژگی‌های این زبان قابلیت قیاس و صحت عملکرد و ریاضی است. اما با نزدیک شدن زمان بازنشستگی کارمندان دوران انفجار جمعیت در آمریکا، مدیران ارشد فناوری اطلاعات نگاهی تازه به گزینه‌های پیش‌روی خود خواهند داشت.

در تحقیق کامپیوتر ورلد(Computerworld survey) که در 2012 و میان 357 کارشناس فناوری اطلاعات برگزار شد، 46 درصد پاسخگویان به کاهش برنامه نویسان کوبول در بازار اشاره کردند و 50 درصد دیگر نیز اعلام کردند میانگین سنی کارمندان برنامه‌نویس کوبول آنها 45 ساله و بیشتر است. 22 درصد دیگر میانگین سنی را 55 ساله وبالاتر ذکر کردند.

پل واللی مدیر فروش مین‌فریم در شرکت فروشنده نرم افزار Compuware می‌گوید: سازمان‌ها سعی دارند به دلیل مشکل مهارت، برای خود پشتیبانی فراهم کنند. هنوز ندیده‌ام شرکت‌ها از مین‌فریم گذر کنند و دلیل آن هم کاهش مهارت‌های مربوط به کوبول است.
بانک نیویورک ملون که نخستین کامپیوتر مین‌فریم خود را در 1955 خرید به همین دلیل نگهداری برنامه‌های اصلی کوبول که کسب وکار را زنده نگه می‌دارند، امری حیاتی است.  تلاش‌های مدرن‌سازی سبب شده برنامه‌ها از طریق خدمات وب و تقابل های بیشتر کاربر قابل دسترسی شوند.
اما سازمان‌ها برای انواع دیگر برنامه‌های غیر‌هسته‌ای ( و همینطور برای بارهای فعالیت کوچکتر) باید به تدریج از کامپیوترهای مین‌فریم و کوبول گذر کنند. در برخی موارد برنامه‌های کوبول خیلی ساده روی لینوکس یا سرورهای ویندوز دوباره اجرا می‌شوند. در موارد دیگر آنها دوباره به زبان‌های دیگر نوشته می شوند و برخی دیگر نیز با بسته‌های نرم افزاری جایگزین می‌شوند.

آدام بوردن مدیر مدرن‌سازی جهانی برنامه‌ها در موسسه Accenture می‌گوید: طی5سال گذشته شاهد دورشدن کسب وکارهای مختف از پایگاه‌های هاست( میزبانی) بوده ایم. اغلب اوقات این امر به معنای گذر از کوبول به سوی بازنویسی آن ،انتقال به J2EE یا بسته های نرم‌افزاری است. به گفته دیل وچینو ( تحلیلگر) موسسه گارتنر تخمین میزند در سال‌های قبل از 2012 میلادی جهان شاهد 5 درصد کاهش کدهای کوبول بوده‌است. بخش اعظمی از این روند شامل انتقال از کامپیوترهای مین‌فریم کوچک و متوسط است.

دلیل این روند نزولی آن است که می‌توان قابلیتهای ملزوم را با اجزای دیگر ساخت. وچینو می‌گوید: کوبول دیگر مورد نیاز نیست اکنون جایگزین‌های دیگری وارد میدان شده‌اند.از سویی تغییر میزبانی سبب می شود کد خیلی سریع از مین‌فریم پاک شود اما شرکت مایکرو فوکوس پایگاهی رامی‌فروشد که از آن در رایانش ابری مایکروسافت آزور(Microsoft Azure) پشتیبانی می‌کند. این امر اغلب اوقات گام میانی تلقی می‌شود و می‌توان قبل از مدرن سازی و تغییر برنامه‌های قدیمی در مین فرم  آن را به عنوان راهی برای خارج کردن کوبول از سیستم به کاربرد.

مشکل تصویر کوبول
کوبول یک زبان وابسته به طرز عمل و رویه است و به همین دلیل به اندازه کافی برای نیازهای برنامه‌نویسی نوین هدف محور نیست ( مانند برنامه های موبایل و وب ). با وجود دسترسی به محیط‌های توسعه کوبول که به آسانی با سویت Visual Studio مایکروسافت  یکپارچه می‌شوند، کوبول هنوزهم زبانی قدیمی تصور می‌شود. حدود نیمی از پاسخگویان تحقیق(49 درصد) که سازمان‌هایشان از کوبول استفاده  نمی‌کردند ، این زبان را قدیمی می‌دانند.
البته همه با این نظر موافق نیستند. کوین استودلی مدیر ارشد فناوری دربخش نوین‌سازی ابزارهای شرکتی و امنیتی درIBMمی‌گوید: کوبول ارزش ماندگاری دارد و هنوز از بین نرفته‌است.

حدود 64 درصد پاسخگویان معتقدبودند سازمان‌هایشان بیش ازهر زبان نوین دیگری( غیر از جاوا/جاوااسکریپت و Visual Basic) از کوبول استفاده می‌کنند. 2006 آخرین مرتبه‌ای بود که Computerworld تحقیقی در کوبول انجام داد و در آن زمان 62 درصد پاسخگویان اعلام کردند از این زبان استفاده می‌کنند.
در تحقیقاتی که بعد از این تاریخ انجام شدند، بیش از 50 درصد پاسخگویان اعلام کردند حدود نیمی از کد برنامه‌های داخلی تجاری به وسیله کوبول نوشته می‌شود.

بوردن از موسسه اکسنچور می‌گوید: رنسانسی برای کوبول وجود نخواهدداشت. تحولات جدیدی در راه است. مشتریانمان برنامه‌های هسته ای خود را ارتقا می‌دهند و آنها را نگهداری می‌کنند. در حقیت 53 درصد خوانندگان اعلام کردند هنوز هم حداقل یک برنامه را با کوبول نوشته‌اند. اغلب کدها هنوز هم برای مین‌فریم نوشته می‌شود.

اما سازمان‌های IT گزینه های انتخابی چندانی پیش‌رو ندارند. انتقال سیستم‌های عظیمی که در کوبول ساخته شده‌اند، بسیار پرهزینه و پرخطرند. بوردن دراین‌باره می‌گوید: ممکن است سازمان‌ها خواهان زبان انعطاف پذیرتری باشند اما نمی‌توانند خود را از بند کوبول رها کنند.
رکود اقتصادی نیز به این وضعیت اجتناب ناپذیر دامن‌زده‌است. واللی می‌گوید: مشکلات اقتصادی راه حلی برای همه سازمان‌ها به وجود آورد زیرا بسیار از کارمندان تمایلی به بازنشستگی نداشتند. اما با بهبود وضعیت اقتصادی برنامه های بازنشستگی نیز سرعت گرفته و در این حالت سازمان‌ها نیز باید سریعتر عمل‌کنند.

وچیتو می‌گوید: به دلیل تغییر عوامل مردم شناختی نیروی کار هیچ زبان دیگری مانند کوبول دستخوش تغییرات نشده‌است.
تغییر جهت هنگامی به وجود‌آمد که تعداد قابل توجهی از برنامه نویسان کوبول اعلام کردند سازمان دیگر نمی‌تواند خطر را تحمل کند. دراین نقطه اغلب برنامه ها به زبانهای دیگر منتقل می‌شوند اما این امر درباره همه موارد درست نیست.

برای بانک نیویورک ملون، برنامه‌های کوبول و برنامه‌های فراوری تراکنش در مین‌فریم نشاندهنده سرمایه‌گذاری عظیمی هستند. از سویی موسسه گارتنر معتقد است از لحاظ فنی می‌توان بار کاری مین‌فریم را 3هزار MIPS انتقال داد. این میزان بار در بانک(که به شدت به کوبول وابسته است) در 9 مین‌فریم جا گرفته است. این میزان سالانه 10 درصد رشد می‌کند.

براون دراین‌باره می‌گوید: روند کسب وکار ما را وادار میکند در برنامه نویسی‌هایی سرمایه‌گذاری کنیم که عایدی جدید به ما می‌رسانند.  بازنویسی برنامه  هیچ ارزش افزوده ای برای دست اندرکاران این صنعت ندارد.

درعوض استراتژی مربوط به تصحیح برخی برنامه های غیر مرکزی در خارج از مین فریم( جایی که به سود کسب وکار است) حفظ رشد MIPS مین‌فریمدر کمتر از 5 درصد است. برای حفظ این روند با برنامه های هسته ای کوبول باید برنامه‌نویسان جوان را آموزش دادو به کار‌گرفت.
قابلیتهای دیگر مانند گزارش‌دهی به پایگاه‌های حسابداری گسترده منتقل می‌شوند که در آنها با نرم افزارهای بسته‌بندی شده یا مهندسی‌شده در جاوا یا برنامه های نت جایگزین می‌شوند.

اما به عقیده براون هنوز نیاز است برنامه نویسان کوبول با برنامه نویسان درحال بازنشستگی جایگزین شوند و منحنی یادگیری به یک سال یا بیشتر تمدید شود. این به معنای افزایش تعداد کارمندان و بازه زمانی متداخل است. به طور همزمان رمزهای کوبول به نسل بعدی منتقل می‌شوند. براون می‌گوید: سعی دارم برنامه نویسان قدیمی را متقاعد کنم و فرایند انتقال دانش را سریعتر آغاز کنم.
اما چنین روشی و هزینه‌های اضافی آن برای بسیاری از شرکتها مانع به‌کارگیری محسوب می‌شوند.

براون کاملا مشخص نمی‌کند تصمیم به استخدام چه تعداد کارمند دارد اما معتقد است‌ نیاز شدید به نیروهای تازه‌نفس در 5تا7 سال آتی چشمگیر خواهد ‌بود زیرا برنامه‌نویسان اصلی مین‌فریم دراین بازه زمانی بازنشسته می‌شوند. درحال حاضر بانک نیویورک ملون چند صد برنامه نویس کوبول را به خدمت گرفته‌است.

دیوید گارزا مدیرارشد گروه ترینیتی میلانیوم ( یک شرکت مهندسی نرم افزار) معتقد است نگرانی براون به‌جاست. شرکت گارزا فرایند تغییر کد برای کسب وکارهای بزرگ و سازمان‌های دولتی را انجام می‌دهد. او می‌گوید:تقریبا هر کاری که به ما محول می‌شود، به کوبول مربوط است. اغلب تماس‌ها و درخواست‌ها از سازمان‌هایی است که دانش جمعی خود از منطق کسب و کار را از دست داده اند که این امر خطری بزرگ محسوب می‌شود.
 

نظر شما چیست؟