رقص هندی برنج باسماتی در میان انکار مسئولان ایرانی

ایبنا – تایید آلودگی برنج هندیها توسط کارشناسان و مراجع پژوهشی این کشور از یک سو و تایید عدم آلودگی این برنجها توسط وزارت بهداشت از سوی دیگر مردم را نگران و سر درگم کرده است، اما در نهایت این فضای غیر شفاف تنها به نفع واسطه‌ها بوده و باعث افزایش قدرت مانورآنها در بازار می شود.

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک بحث واردات بی رویه محصولات کشاورزی در دولت نهم، با ماجرای واردات شکر آغاز شد و حتی میرکاظمی را تا لبه تیغ اسیضاح هم پیش برد، اما این مباحث در دولت نهم پایان نگرفت و از همان جلسات رای اعتماد وزیر بازرگانی دولت دهم قوت گرفت و تا به امروز ادامه یافته است.
آنچه در جلسه رای اعتماد غضنفری مورد توجه قرار گرفت، بحثی بود که پیشتر در جلسات مناظره ریاست جمهوری هم از سوی منتقدان سیاست های دولت مطرح شده بود. واردات برنج هندی این روزها به پاشنه آشیل وزارت بازرگانی تبدیل شده است.

* رسوخ برنج بیگانه در سلیقه مردم

غضنفری به عنوان وزیر بازرگانی دولت دهم از همان جلسات رای اعتماد که محمدیاری از نمایندگان مجلس گفت: برنج هندی و پاکستانی باعث شده است تا برنج بیگانه در سلیقه مردم رسوخ کند. باید می دانست که بحث برنج هندی می تواند به عنوان معضلی جدی در ابتدای راه وزارت برای او محسوب شود. به همین دلیل بود که او برای حمایت از تولید داخل تعرفه 21 درصدی برنج را تا مرز 50 درصد کشاند تا اولین قدم را محکم برداشته باشد، اما نمی دانست که سناریوی برنج هندی رقص دیگری را آغاز کرده است و این بار با آلودگی خوش رقصی می کند.
این بود که پور هاشم مدیر کل موسسه استاندارد استان تهران در تاریخ 26 شهریویر ماه به فارس گفته بود: واقعیت این است که 13 نوع برنج خارجی مشکل آلودگی به فلزات سنگین و سمی دارد و در جدولی میزان وجود عناصر سرب،‌آرسنیک و کادمیم بیش از حد مجاز و استاندارد آنها ذکر شده است.

* تناقض در اظهار نظر هندیها و وزارت بهداشت

اما در این میان هندیها ساکت ننشستند و یک رسانه هندی با اشاره به انتشار اخبار مربوط به آلودگی برنج هندی در ایران اذعان کرد: آزمایش های ایران تردیدهایی را در مورد سلامت برنج هندی میان صادرکنندگان پدید آورده است.
و حتی رییس مرکز تحقیقات کشاورزی پنجاب هند در واکنش به محدودیت واردات برنج ایران به دلیل آلودگی آن به سم آرسنیک اذعان کرده بود، مناطق زیادی از پنجاب مرکز اصلی آرسنیک، کادمیوم و سایر فلزات است و اگر در این مناطق کشت و زرع صورت گیرد، بی شک محصولات تولیدی شامل این ترکیبات سمی خواهد بود.
در حالی اتفاق نظر میان موسسه استاندارد و منابع هندی وزارت بازرگانی را به سمت محدودیت واردات پیش می برد که روز گذشته ستاد سلامت برنج وزارت بهداشت اعلام کرد: تمامی برنج های وارداتی مجاز سالم هستند و این بود که سخنگوی وزارت بازرگانی در خصوص تکلیف واردات این برنج ها گفت: قاعدتا تا زمانی که یک دستگاه نظارتی غیر بهداشتی بودن برنج را به این وزارت خانه اعلام نکند نمی توان از واردات آن جلوگیری کرد.

* قرار شده فقط کمیته بررسی آلودگی برنج حرف بزند

مدیر کل استاندارد و تحقیقات صنعتی استان تهران با اعلام نظر وزارت بهداشت با پرسشهای تازه‌ای رو به رو شد. او در پاسخ به این پرسش فارس که مگر آزمایشگاه استاندارد مرجع و قانونی نبوده، پس چرا نتیجه آن با آزمایشهای ستاد بررسی سلامت برنج وارداتی تناقض دارد و آیا حرف قبلی خود را در مورد آلودگی برنج خارجی به فلزات سنگین آرسنیک، کادمیم و سرب را پس می‌گیرد، تنها گفت: من حرف جدیدی در این شرایط ندارم، اما حرفهای قبلی خود را هم تکذیب نمی‌کنم .
پورهاشم در برابر اصرار خبرنگار به پاسخگویی در این باره گفت: قرار شده فقط کمیته بررسی آلودگی برنج حرف بزند .

* ایران چهاردهمین مصرف‌کننده بزرگ برنج در جهان است

اما چرا واردات برنج و شائبه آلودگی آن تا این حد مورد توجه قرار می گیرد؟ به این سوال مدیر عامل شرکت بازرگانی داخلی ایران اینگونه به فارس اینگونه پاسخ می دهد: سرانه مصرف برنج در کشور حدود 40 کیلوگرم است. و ایران به عنوان چهاردهمین مصرف‌کننده بزرگ این محصول در این جهان شناخته شده است.
محمد یاری نماینده مجلس در این خصوص می گوید: در اعلام میزان مصرف سرانه برنج بین وزارت جهاد و وزارت بازرگانی اختلاف نظر وجود دارد به همین دلیل سالانه 700 هزار تن مازاد بر نیاز کشور برنج وارد کشور می‌شود که این موضوع به کشاورزان ضرباتی را وارد کرده است.

*دهک های پایین جامعه برنج خارجی مصرف می کنند

بنابراین گزارش موج بازی قیمت برنج ایرانی و نوسان آن از هر کیلو گرم 3 هزار تومان تا 5هزار تومان قدرت مانور برنج هندی را در میان اقشار متوسط بیشتر می کند، چرا که دهک های پایین جامعه در خرید کالاهای اساسی به قیمت بیش از کیفیت توجه می کنند و این است که به جرات می توان گفت اقشار متوسط و متوسط به پایین جامعه معمولا از برنج وارداتی استفاده می کنند. هر چند عضو هیات مدیره انجمن برنج نیز این نوسان عجیب قیمت در بازار برنج طی سال گذشته را نیز سناریوی واردکنندگان برنج برای واردات این محصول با قیمت تمام شده هر کیلو 600 توملن و عرضه در بازار داخلی 2 هزار تومان تحلیل کرد.

* وزارتخانه های دولتی هم برنج خارجی مصرف می کنند

اما مصرف برنج خارجی به همین یک نقطه ختم نمی شود، چرا که یوسفیان‌ملا نماینده مردم آمل در مجلس به فارس می گوید: در حال حاضر وزارتخانه‌ها به طور مطلق در حال مصرف برنج خارجی هستند و مثل اینکه در ایران نیستند و برنج ایران وجود ندارد.
عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس می گوید: وزارت بازرگانی زمانی که می‌بیند کالایی در کشور در حال کم شدن یا بالا رفتن قیمت است، بدون توجه به زیانی که به بخش کشاورزی وارد می‌شود و بدون برنامه ریزی در خصوص عرضه کالای داخلی و ساماندهی آن در خصوص کنترل قیمت و رسیدن به دست مصرف کننده، راحت طلبی و عافیت طلبی را در پیش گرفته و به صورت یکجا واردات را انجام می‌دهد که مشکلاتی را هم به وجود می‌آورد.

* قیمت برنج وارداتی گرانتر از برنج ایرانی صادراتی

به گزارش فارس در 5 ماهه اول سال جاری 653 هزار و 410 تن برنج به ارزش541 میلیون دلار وارد کشور شده است.
بنابراین گزارش در 5 ماهه سال گذشته این رقم 422 هزار و 678 تن بوده است، بنابراین واردات برنج در 5 ماهه اول سال جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل 54 درصد افزایش داشته است.
به گزارش فارس ارزش هر کیلو گرم برنج وارداتی بطور متوسط 1.2 دلار بوده است. قیمت برنج وارداتی دو دهم دلار گرانتر از برنج صادراتی ایرانی است و همچنین نسبت واردات به صادرات برنج تقریبا 1500 برابر است. حسن ونایی عضو کمیسیون برنامه و بودجه در این خصوص به فارس می گوید: 5/2 برابر بیشتر از نیاز واقعی برنج وارد کشور شده است

* و اما

در ماجرای ایجاد شائبه آلودگی برنجهای وارداتی چند نکته قابل تامل است، نخست اینکه مردم یک اظهار نظر صریح و بی شائبه از مسئولان نمی بییند و نمی شنوند و این روند سبب بلاتکلیفی مصرف کنندگان شده است، علاوه بر این تداوم این وضعیت و عدم شفافیت فضای موجود اجازه بازی بیشتر را به واسطه های برنج داده و نگرانی بیشتری را برای مردم به وجود می‌آورد.
در عین حال وضعیت و روند موجود نیز شائبه‌هایی را درباره اصل ماجرا به وجود می‌آورد. آیا ماجرای آلودگی برنجهای هندی به شواهد و ماجراهایی که در صحنه مشاهده می‌شود، ختم می‌شود، و یا در پس ماجرا باید دستهای قوی باندهای وارد کننده و توزیع تاثیرگذار در بازار را دید که در رقابتی مبهم درصدد حذف و غلبه بر یکدیگرند؟
اینها پرسشهایی است که باید مسوولان برای ایجاد اطمینان در جامعه پاسخهایی در خور به آنها بدهند.

نظر شما چیست؟