بنیانگذار توسن با تأکید بر طبقهبندی خدمات و آزمون مستمر نسخههای پشتیبان گفت: بانکها باید برای بازیابی سرویسهای حیاتی در زمان بحران، سناریو و زمان هدف مشخص داشته باشند.
به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک، ولیالله فاطمی، بنیانگذار شرکت توسن، در پنل «تابآوری سایبری و تداوم خدمات بانکی» در رویداد «چهارگوشه این بام» گفت: تمرکز گسترده تراکنشها و خدمات پرداخت بر سامانههای کوربانکینگ، به گفته او، بار پردازشی و عملیاتی بیش از نیاز را به هسته بانکداری متمرکز تحمیل کرده و تابآوری شبکه بانکی را در برابر اختلالها و حملات سایبری کاهش داده است.
وی افزود: در فضای سایبری، وقوع اختلال را باید محتمل دانست؛ بنابراین بانکها و نهادهای مسئول باید خدمات خود را بر اساس اهمیت و فوریت دستهبندی کنند و برای هر سطح از خدمت، سناریوی بازیابی مشخص داشته باشند.
فاطمی با اشاره به ضرورت اعتمادسازی در زمان اختلال اظهار کرد: مردم زمانی با اختلالهای محدود همراهی میکنند که در اغلب اوقات خدمات پایدار دریافت کنند و در زمان بروز مشکل نیز اطلاعات شفاف، دقیق و قابل اتکا در اختیارشان قرار گیرد.
او با انتقاد از وابستگی فراگیر پرداختهای خرد و کلان به کارتهای بدهی گفت: تصمیمهایی که در دهههای گذشته در حوزه پرداخت اتخاذ شده، اکنون فشار زیادی بر سامانههای متمرکز بانکی وارد کرده است. به گفته وی، در چنین وضعیتی، یک اختلال سایبری میتواند بهسرعت به اختلال در امور روزمره مردم تبدیل شود.
کاهش وابستگی پرداخت به هسته متمرکز بانکی
بنیانگذار توسن، توسعه تدریجی ابزارهای پرداخت آفلاین و اعتباری را یکی از مسیرهای کاهش وابستگی شبکه پرداخت به کوربانکینگ دانست و گفت: مدل فعلی باید بازنگری شود تا همه تراکنشها بهصورت همزمان و مستقیم به هسته متمرکز بانکی وابسته نباشند.
وی تأکید کرد: با وجود تلاشها برای پیشگیری از حملات، باید بپذیریم که زیرساختهای بانکی همچنان در معرض تهدید قرار دارند. از این رو، تمرکز اصلی باید بر افزایش سرعت بازیابی سرویسها باشد.
فاطمی گفت: برای سرویسهای حیاتی باید زمان هدف بازیابی تعریف شود و بازگردانی این خدمات، متناسب با سطح اهمیت آنها، در همان روز کاری انجام گیرد. به گفته او، سایر خدمات نیز باید بر اساس سناریوهای مصوب و اولویتبندی از پیش تعیینشده به مدار خدمت بازگردند.
فرماندهی بحران و بازیابی قابل آزمون
وی بر اهمیت فرماندهی واحد در مدیریت بحران سایبری تأکید کرد و افزود: حمله سایبری میتواند بهصورت فراگیر، چندین سامانه و سایت بانکی را بهطور همزمان هدف قرار دهد؛ از این رو، هماهنگی در تصمیمگیری، تعیین مسئولیتها و سرعت اقدام، نقشی تعیینکننده در تداوم خدمت دارد.
فاطمی در پایان از ایجاد آزمایشگاه آزمون نسخههای پشتیبان در توسن خبر داد و گفت: در قالب توافق با برخی بانکها، نسخههای پشتیبان بهصورت هفتگی و تحت نظارت طرفین آزمایش میشوند تا قابلیت بازیابی واقعی دادهها و عملکرد صحیح رسانههای پشتیبان بررسی شود.
تفسیر: تابآوری، مسئله کاهش وابستگی و بازیابی قابل اثبات است
سخنان فاطمی، بحث تابآوری را از سطح مقابله صرف با حمله، به سطح معماری خدمات بانکی منتقل میکند. در این نگاه، وجود دیواره آتش، مرکز داده جایگزین یا نسخه پشتیبان، بهتنهایی تضمینکننده تداوم خدمت نیست؛ زیرا یک بانک ممکن است در داخل خود آماده باشد، اما برای ارائه خدمت همچنان به کوربانکینگ، سوئیچهای پرداخت، شبکه ارتباطی، سرویسهای مشترک یا پیمانکاران بیرونی وابسته بماند.
وابستگی فراگیر تراکنشها به پردازش برخط و هسته متمرکز بانکی، در وضعیت عادی یکپارچگی و کنترل را افزایش میدهد؛ اما در شرایط بحران میتواند دامنه اختلال را گسترش دهد. راهحل، حذف کوربانکینگ یا نفی تمرکز در همه لایهها نیست؛ بلکه طراحی مسیرهای جایگزین، تفکیک خدمات حیاتی، کاهش نقاط شکست واحد و ایجاد ظرفیت حداقلی خدمت در زمان اختلال است.
پرداخت آفلاین نیز در این چارچوب، لزوماً به معنای حذف کنترلهای بانکی یا انجام تراکنش بیضابطه نیست. چنین مدلی میتواند با سقف مبلغ، اعتبار یا موجودی از پیش تعریفشده، کنترل ریسک و تسویه پسینی طراحی شود تا در زمان اختلال، بخشی از نیازهای ضروری پرداختی مردم بدون وابستگی کامل به ارتباط برخط پاسخ داده شود.
در این میان، آزمون نسخههای پشتیبان اهمیت ویژهای دارد. بکآپی که فقط نگهداری شده اما بهصورت دورهای آزمون نشده است، در عمل دارایی تابآور محسوب نمیشود. معیار واقعی، توان اثباتشده بانک برای بازیابی داده و بازگرداندن سرویس در زمان و سطح خدمت از پیش تعیینشده است.
جمعبندی
تابآوری سایبری بانکها با پیشگیری صرف از حمله محقق نمیشود؛ بلکه باید برای اختلال محتمل، سناریوی بازیابی قابل اجرا و آزمونپذیر طراحی شود.
کاهش وابستگی مطلق پرداختها به کوربانکینگ و تراکنش برخط، میتواند دامنه اختلال و فشار بر زیرساختهای متمرکز را محدود کند.
معیار واقعی تابآوری، توان اثباتشده در بازگرداندن سرویسهای حیاتی، تداوم خدمت و حفظ اعتماد مشتری در طول بحران است.
نظر شما چیست؟