ایجاد بازار منطقه‌ای پرداخت راهکاری برای کاهش مخاطرات بین المللی

به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک سیدمجید میرکبیری مدیرعامل شرکت ایران کیش افزود:اتحادیه اروپا از سال 2004 کار بر روی طرحی تحت عنوان پرداخت واحد اروپا (sepa) را آغاز کرده و امید دارد تا پایان سال 2014 به طور کامل آن را اجرایی نماید که در اثر آن هر فرد با یک کارت و یک حساب بانکی در هر یک از کشورهای عضو حوزه یورو می‌تواند همانند کشور خود کلیه پرداخت‌های خود را انجام دهد.

میرکبیری در ادامه تاکید کرد: « ایجاد نظام‌های یکپارچه مشابه با همکاری کشورهای دوست و همسایه و تنظیم مقررات واحد پرداخت بین ایران و این کشورها و بهره‌مندی از تجارب طرح sepa می‌تواند گام‌های موثری در حوزه افزایش راه‌های تبادلات مالی کشور و کاهش اثرات تحریم‌های بین‌المللی در پی داشته باشد.

کلیات مقاله

مدیرعامل شرکت کارت اعتباری ایران کیش طی نشست تخصصی درباره زیر ساختهای بانکداری الکترونیک در اولین همایش بین‌المللی بانکداری الکترونیک و نظام‌های پرداخت  به بررسی طـرح واحـد پرداخت اروپـا ( Single Euro Payments Area )یا  SEPAپرداخت و اجزای سازنده تشکیل دهنده آن را مورد تحلیل قرار داد.

به گفته میرکبیری در واقع این طرح برای از میان برداشتن نا هماهنگی‌های میان پرداخت‌های ملی و فراملی به یورو بوسیله SEPA توسط حذف مانع مرز‌های ملی طراحی شده است در عین حال که استفاده از خدمات آن  به همان سهولت و امنیت پرداخت‌ها در یک چارچوب ملی صورت می‌گیرد.

کبیری در ابتدای مقاله خود آورده است:ذر اتحادیه اروپا از چندین سال قبل پروژه بلندپروازانه‌ای با عنوان SEPA (حوزه واحد پرداخت یورو) را برای ایجاد بازار یکپارچه پرداخت الکترونیک در حوزه یورو آغاز کرده که اکنون در مراحل پایانی اجرا قرار دارد. آشنایی هرچه بیشتر با منافع، زیرساخت‌ها و چگونگی اجرای این طرح که در ایران به غلط «حوزه واحد پرداخت اروپا» ترجمه شده، می‌تواند برای توسعه و تسهیل پرداخت الکترونیک در ایران راهگشا باشد. ادامه مقاله همچنین متن انگلیسی مقاله از پی می آید:

 

SEPA در یک نگاه

به دنبال تاسیس جامعه اقتصادی اروپا¹ در سال 1958، حرکت به سمت بازار پولی یکپارچه اروپایی شاهد چندین نقطه عطف بوده است. مهمترین و ملموس‌ترین آن‌ها تولد یورو در سال 1999 و اسکناس‌ها و سکه‌های جدید آن در سال 2002 است. از رویداد‌های مهم اما کمتر قابل لمس، می‌توان از راه‌اندازی سیستم‌های ²TARGET در سال 1999و TARGET2 در سال 2007 برای پرداخت مبالغ بالا نام برد. TARGET2 ستون فقرات سیستم مالی یورو و ابزار اجرایی سیاست پولی یکپارچه اروپایی و SEPA گام بلند بعدی به سمت یکپارچه‌سازی اروپا است.

 

SEPA ابتکاری در جهت تراکنش مالی به یورو یا هر ارز دیگری (مانند کرون سوئد) است که دولت‌های عضو خواستار شرکت در آن باشند. این سیستم به کاربران اجازه می‌دهد هر پرداختی را در هر نقطه‌ای از حوزه یورو تنها با استفاده از یک حساب بانکی و یک ابزار پرداخت انجام دهند. به این ترتیب، تمام پرداخت‌های خرد در تمام حوزه یورو محلی محسوب شده و هر تفاوتی بین پرداخت‌ها در حوزه ملی و فرامرزی از میان خواهد رفت. در سال 2002، صنعت بانکداری کار بر روی این پروژه را با ایجاد نهاد شورای پرداخت اروپایی³ (EPC) آغاز کرد. EPC  قوانین و راهکار‌های اجرایی برای پرداخت‌ به یورو را ارایه می‌دهد. با این کار نه تنها اعضای حوزه یورو، بلکه کشور‌های دیگر عضو اتحادیه اروپا مانند ایسلند، لیختن اشتاین، نروژ و سویس از منافع این پروژه بهره‌مند می‌شوند.

یورو سیستم (Eurosystem) – شامل بانک مرکزی اروپا⁴ (ECB) و بانک‌های مرکزی ملی⁵ (NCBs)  در منطقه یورو نیز مسئول شفاف سازی عملیات سیستم‌های پرداخت در حوزه یورو بوده و بنابر این تاکید ویژه‌ای بر ایجاد SEPA در این حوزه دارد.

در منطقه تحت پوشش SEPA، مشتری‌ها، شرکت‌ها و دیگر فعالان اقتصادی می‌توانند دریافت‌ها و پرداخت‌های خود را به یورو انجام دهند. این امر بدون توجه به مرز‌های ملی و با شرایط، حقوق و الزامات مشابه صورت خواهد گرفت.

هدف SEPA چیست؟ SEPA به دنبال یکپارچه‌سازی اروپا بوسیله ایجاد یک بازار واحد پرداخت‌های خرد است. داشتن یک بازار واحد برای همه پرداخت‌های یورو موجب رقابت و نو‌آوری شده و سرویس‌های بهتری را برای مشتر‌ی‌ها بدنبال خواهد داشت.

 

SEPAاجزائ 

– یک ارز واحد

– ابزارهای واحد برای پرداخت، انتقال اعتبار،
⁶direct debit و پرداخت‌های کارتی

– ایجاد زیرساخت‌های کارآمد برای پرداخت‌ به یورو

– استاندارد‌های فراگیر و معمول فنی

– فعالیت‌های معمول اقتصادی

– شالوده قانونی مناسب و هماهنگ

– توسعه مداوم سرویس‌های جدید برای کاربران

چرایی ایجاد

در حال حاضر، منطقه اقتصادی یورو قادر به بهره‌برداری از همه منافع یک اتحاد پولی و اقتصادی نیست و مشتری‌ها با مشکلات فراوانی در زمینه پرداخت‌های خرد به یورو در کشور‌های دیگر منطقه یورو روبرو هستند. این پرداخت‌ها اغلب دارای فرمت‌های متفاوت بوده و زمان بر هستند. تا هنگامی که این مشکلات برطرف نشوند، یورو نمی‌تواند به عنوان یک ارز واحد تمام‌عیار محسوب شود.

علی‌رغم معرفی یورو در سال 1999 و توسعه TARGET/TARGET2، پرداخت‌های الکترونیک مبالغ پایین (به عنوان مثال در خرده‌فروشی‌ها) همچنان به شیوه‌های متفاوتی در منطقه یورو انجام می شود. به‌طورکلی، ابزار‌های پرداخت، استاندارد‌ها و زیرساخت‌ها برای پرداخت‌های پایین از زمان آغاز به کار یورو تا به حال تغییر و پیشرفت چندانی نکرده است. در عین حال، شرکت‌هایی که پرداخت‌های فرامرزی قابل توجهی دارند، همچنان ناچارند حساب‌های بانکی خود در بسیاری از کشور‌های محل فعالیت‌شان را نگه دارند. قوانین ملی به پیچیدگی بیشتر تجارت فرامرزی منجر شده و کاربران ممکن است به تناسب کشوری که در آن فعالیت اقتصادی دارند، با قوانین متفاوتی مواجه شوند. این گسستگی و پراکندگی نه تنها پرداخت‌های فرامرزی بلکه پرداخت‌های داخلی به یورو را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد و از رقابت و نو‌آوری در سطح منطقه یورو جلوگیری می‌کند. ایجاد یک بازار واحد کمک می‌کند خلاقیت و نوآوری بدون دخالت مرز‌های ملی افزایش پیدا کند. بنابراین هدف SEPA ایجاد یک بازار خرده‌فروشی یکپارچه، رقابتی و نوآور برای پرداخت‌های غیر‌نقدی به یورو است که انتظار می‌رود در نهایت کاملا الکترونیک انجام گیرند. به این ترتیب SEPA به نفع همه مشتری‌ها خواهد بود.

زمان بندی پروژه

EPC زمان‌بندی‌ای را در مورد SEPA در قالب سه فاز ایجاد کرده است: فاز طراحی، فاز اجرا و فاز انتقال.

فاز اول، فاز طراحی، از سال 2004 آغاز شد. این بخش شامل طراحی سیستم‌های انتقال اعتبار، direct debit، و مدل‌هایی برای کارت‌ها و زیرساخت‌های نقل و انتقالات می‌شود. در این مرحله استاندارد‌های مورد نیاز و نیاز‌های امنیتی مشخص شدند.

فاز دوم، فاز اجرا، از اواسط سال 2006 شروع شده و تا پایان سال 2007 ادامه پیدا کرد. این فاز از پروژه، بر روی معرفی ابزار‌ها، استاندارد‌ها و زیرساخت‌های جدید SEPA متمرکز بوده است. استفاده‌های آزمایشی نیز در همین فاز انجام شد. همچنین بدنه‌های اجرایی/انتقالی ملی در هر کشور عضو منطقه یورو دایر شد. این امر در کنار سنجش آمادگی کاربران مختلف برای شروع به کار SEPA انجام شد. این کاربران بسیار مختلف بوده و شامل بخش‌هایی از قبیل بانک‌ها، متصدیان امور زیرساخت‌ها، ادارات دولتی و همگانی، شرکت‌ها و کاربران دیگر بوده است.

در فاز آخر، فاز انتقال، سیستم‌های پرداخت ملی در کنار سیستم‌های جدید SEPA عمل می‌کنند. مشتری‌ها می‌توانند از ابزار‌های قدیمی ملی یا جدید SEPA استفاده کنند و زیرساخت‌های مربوط به نقل و انتقالات در هر دو سیستم قادر به خدمات‌دهی خواهند بود. هدف، انتقال تدریجی بازار به سیستم SEPA است (که تا اندازه زیادی باید تا پایان سال 2010 محقق می‌شد).

بعد از فاز انتقال، سیستم‌های فعلی برای فرستادن و دریافت وجوه به یورو و خدمات direct debit (و سیستم‌های مشابه) دیگر برای مشتری‌ها قابل استفاده نخواهند بود.

موسسات دخیل در پروژه SEPA

صنعت بانکداری اروپا وظیفه بازسازی سیستم‌های مسئول امر پرداخت در حوزه یورو را عهده دار است. این بازسازی در کوتاه مدت هزینه قابل توجهی در پی خواهد داشت اما به هر حال صنعت بانکداری در میان مدت و دراز مدت از صرفه‌جویی در هزینه‌ها و کسب درآمد‌های جدید منتفع خواهد شد. این صنعت به منظور تصمیم گیری و اداره پروژه SEPA نهادی تاسیس کرده است.

این بدنه تصمیم گیری (EPC) از هفتادو چهار بانک و موسسه بانکی اروپایی از جمله سه موسسه بخش اعتباری اروپایی و ⁷EBA تشکیل شده است. کشورهای ایسلند، لیختن اشتاین، نروژ و سویس نیز در EPC مشارکت دارند و SEPA همه پرداخت‌های یورو را در این کشور‌ها پوشش می‌دهد.

صنعت نقل و انتقال و پرداخت بانکی اروپایی: هدف این بخش اطمینان از این امر است که با استفاده از ابزارهای SEPA، تمام منافع مورد نظر حاصل شود. طیف گوناگونی از تامین‌کنندگان زیرساخت‌ها مانند ⁸ACHs و تولیدکنندگان کارت فعالانه در این امر شرکت دارند. در حالیکه EBA سیستم STEP2 را به‌عنوان اولین شبکه نقل‌وانتقال بانکی پان- اروپایی توسعه داده است، ⁹EACHA نیز مجموعه‌ای از اقدامات را برای اطمینان از تعامل درونی بین زیرساخت‌ها ایجاد کرده است.

شرکت‌های حوزه یورو شرکت‌های بزرگ، تجار و بنگاه‌های اقتصادی متوسط و کوچک در توسعه سرویس‌های پرداخت اتوماتیک شرکت دارند. این سرویس‌ها طیفی از صدور فاکتور تا خدمات تطبیق حساب‌ها (reconciliation) را در بر می‌گیرند. کار بدون کاغذ و عدم نیاز به مداخله دستی، موجب کاهش هزینه ارسال و دریافت و پرداخت‌ها در این موارد می‌شود. مدیران امور مالی شرکت‌ها به نمایندگی از آن‌ها در ¹⁰EACT حضور داشته و در اداره امور سهیم‌اند.

 

اداره‌های دولتی نیز از کاربران ابزارهای جدید پرداخت SEPA خواهند بود. دولت‌ها و اداره‌های دولتی در حوزه‌هایی مثل حقوق بازنشستگی، بیمه فراگیر تامین اجتماعی و مالیات‌ها در هر دو سطح ملی و فراملی پرداخت‌های عمده‌ای انجام می‌دهند. شورای امور اقتصادی و مالی اروپا به کرات پشتیبانی قاطع خود از ایجاد SEPA را اعلام کرده است.

نهاد های مشارکت کننده

نهادهای عمومی زیر نیز در پروژه SEPA مشارکت دارند:

Eurosystem بر تحقق انتظارات از SEPA تاکید داشته و به دقت پیشرفت‌ و توسعه پروژه SEPA را دنبال می‌کند.

کمیسیون اروپا استراتژی‌ای را در مورد برداشتن موانع از پیش روی بازار داخلی و تسهیل قوانین آن طراحی کرده و توسعه داده است. برای مثال دستورالعمل سیستم‌ پرداخت را ارایه کرده که در سال 2007 از طرف اتحادیه اروپا نیز به تصویب رسیده است.

حاکمیت‌های ملی که انتظار می‌رود به نحو فزاینده‌ای در مورد پروژه SEPA مشارکت کرده و جزو اولین سازمان‌هایی باشند که خود را با سیستم‌های SEPA تطبیق دهند.

ابتکار عمل فعالان خدمات پرداخت الکترونیک در فضای جدید

صنایع بانکی در مسیر توسعه SEPA اغلب بر توسعه ابزار‌های پرداخت SEPA تمرکز دارند. در مرحله اول، این صنعت طرح‌هایی برای پرداخت‌های جدید در حوزه نقل و انتقالات اعتباری، direct debit و یک چارچوب کاری برای پرداخت‌های کارتی ارایه کرده است (برای مثال EPC قوانینی در این موارد برای SEPA طراحی کرده است). این شورا در مرحله دوم قوانینی برای پروسه‌های زیرساختی و مهم ارایه و موضوعات استاندارد شده را مشخص کرده است.

این اقدامات به تسهیل استفاده از ابزار‌های جدید و فراگیر پرداخت در منطقه یورو کمک می‌کند. در حالیکه این اقدامات در ابتدا اساسا بر حوزه عمل بانک‌ها و ارتباط بین آن‌ها متمرکز بود، از سال 2008 صنعت بانکداری توجه خاصی به بهبود مدیریت پرداخت بین مشتری‌ها و بانک‌ها (برای مثال در حوزه مشتری-بانک و بانک-مشتری) نشان داده است.

به این ترتیب ابزار‌های جدید پرداختی که توسط بانک‌ها به مشتریان ارایه می‌شود، مبتنی بر قوانین، فعالیت‌ها و استاندارد‌های جدید برای پرداخت‌های یورو هستند. EPC چارچوبی معرفی کرده است که توضیح می‌دهد چگونه رویه‌های مربوط به کارت (و نیز صادرکنندگان، acquirer و اپراتور‌ها) باید فعالیت‌های جاری خود در مورد پرداخت‌های کارتی به یورو را با SEPA مطابقت دهند. هسته‌ اصلی ابزار‌های جدید پرداخت، تمایز روشن بین رویه‌ها (برای مثال قوانین، فعالیت‌ها و استاندارد‌ها) و زیرساخت‌هاست. این امر به هر زیرساختی اجازه پردازش پرداخت‌ها از طریق SEPA را می‌دهد. موسسات مالی، مسئول کیفیت خدمات و محصولات SEPA هستند و به دلیل رقابت در این حوزه می‌توانند به مشتری‌های خود خدمات بهتری نیز ارایه کنند.

EPC چارچوبی تعریف کرده است که قوانین و اقدامات فراهم‌کنندگان زیرساخت‌ها را معین می‌کند (برای مثال ACHs، پردازنده‌های سیستم کارت‌ها و دیگر پردازشگرانی که اطلاعات مربوط به امر پرداخت برای موسسات مالی را مدیریت می‌کنند).

به طور سنتی، این فراهم‌کنندگان زیرساخت‌ها مسئول مدیریت قوانین، فعالیت‌ها و استاندارد‌های مربوط به امور پرداخت‌ها در یک کشور بوده‌اند و به طور معمول نتایج پردازش خود را در اختیار موسسات مالی قرار می‌دهند. فعالیت‌های SEPA در محیط جدید، قوانین و استاندارد‌های مخصوص به خود را دارد. این امر فراهم‌کنندگان زیرساخت‌ها را قادر به رقابت و پیشنهاد خدمات خود به هر بانک یا موسسه تهیه‌کننده کارت می‌سازد.

سرویس‌ها در حوزه روابط مشتری-بانک

موسسات خدمات پرداخت الکترونیک می‌توانند، به تنهایی یا با همکاری دیگران، محصولات بهتری را بر پایه سیستم SEPA طراحی کرده و به مشتری‌هایشان ارایه دهند. این خدمات باید شفاف بوده و پس از تایید EPC عملیاتی شوند. کار بر روی سرویس‌هایی که به مشتری‌ها اجازه می‌دهند با استفاده از برنامه‌های کاربردی بانک‌ها، از طریق اینترنت و موبایل پرداخت‌های آنلاین خود در سیستم SEPA را انجام دهند، شروع شده است. سرویس‌های دیگر اجازه تایید پرداخت‌های الکترونیک را می‌دهند. برای مثال در سرویس تطبیق الکترونیکی حساب (که بعد از پرداخت به مشتری ارایه می‌شود) صورت‌حساب به صورت الکترونیکی با پرداخت مطابقت داده شده و گزارش‌های مربوط به پرداخت‌کننده به‌روز می‌شود. Eurosystem، EPC را به ادامه کار بر روی این سرویس‌های اضافی تشویق می‌کند. جدای از EPC، کار بر روی صورت‌حساب الکترونیک که یکی از پر کاربرد‌ترین سرویس‌های اضافی است آغاز شده است. این سرویس قبل از پرداخت به مشتری‌ها ارایه می‌شود. صورت‌حساب‌ها مستقیما از طریق اینترنت و برنامه کاربردی بانک‌ها برای مشتری‌ها فرستاده می‌شود و هنگامی که مشتری صورت حساب را تایید کرد، یک سازوکار اتوماتیک اطلاعات فرستنده و گیرنده را ثبت می‌کند. این کار بر عهده گروهی از متخصصان کمیسیون اروپا در امر پرداخت الکترونیک صورت‌حساب است. این گونه اقدامات اساسی، قویا توسط ECB تشویق شده‌اند. به این ترتیب به وسیله ترکیب این سرویس‌های اضافی با ابزار‌های پرداخت SEPA، صرفه‌جویی بالقوه عظیمی ایجاد شده، کاغذ حذف شده و به یک ¹¹ STP پیوسته خواهیم رسید.

تاثیر SEPAبر بخش‌های ذینفع

پروژه SEPA تاثیر عمده‌ای بر همه طرف‌های ذینفع داشته و فرصت‌ها و چالش‌هایی فراروی آن‌ها خواهد گذاشت. SEPA یک بازار یکپارچه در منطقه یورو ایجاد می‌کند که در آن خدمات‌دهندگان می‌توانند محصولات و خدمات خود را به همه مناطق یورو ارایه دهند و به این ترتیب به رقابت بیشتر کمک می‌کند. افزایش قدرت انتخاب خدمات‌دهندگان ( در کنار صرفه‌جویی اقتصادی برای آن‌ها)، برخورداری مشتری‌ها از طیف گسترده‌ای از راهکار‌های رقابتی در امر پرداخت را تضمین کرده و منافع قابل توجهی را به همراه می‌آورد.

1. برای مشتری‌ها

ابزار‌های پرداخت SEPA در تمامی منطقه یورو قابل دسترس بوده و زندگی را برای مشتری‌ها آسان تر می‌کنند. مشتری‌ها تنها به یک حساب بانکی نیاز داشته و از طریق این حساب، می‌توانند نقل و انتقال اعتبار و direct debit خود را در تمام منطقه یورو به همان سادگی حوزه کشور خود پرداخت کنند. برای مثال می‌توانند شهریه تحصیلی فرزندان خود در خارج از کشور، هزینه اجاره ویلا برای تعطیلات و یا هزینه خدمات شرکت‌های اروپایی (سرویس تلفن همراه، بیمه، خدمات عمومی و…) را پرداخت کنند. افرادی که در خارج از کشور کار، زندگی یا تحصیل می‌کنند، دیگر نیازی به داشتن یک حساب در کشور خود و حسابی دیگر در کشور خارجی نخواهند داشت. استفاده از کارت‌های پرداخت الکترونیکی کارایی بیشتری خواهد داشت، بدین ترتیب که مشتری‌ها قادر خواهند بود یک کارت را برای همه پرداخت‌ها به یورو استفاده کنند. این امر نیاز افراد برای حمل و استفاده از پول نقد را کاهش خواهد داد. این سیستم فارغ از مرز‌های ملی، سرویس‌های نو‌آورانه‌ای برای مشتری‌ها فراهم می‌کند. هدف بلند‌مدت صنعت بانکی، استفاده از ابزار‌های پرداخت SEPA تنها در شکل الکترونیک است. به این ترتیب پرداخت‌ها می‌توانند براحتی با سرویس‌های ویژه و اضافی ترکیب شوند. این خدمات از جمله شامل پرداخت الکترونیکی صورت حساب، پرداخت‌های موبایلی، خرید الکترونیک بلیت هواپیما و تطبیق حساب‌های الکترونیکی است و در نهایت، مشتری‌ها وقت کمتری برای مدیریت پرداخت‌ها صرف خواهند کرد.

2. برای پذیرندگان (Merchants)

کارت‌های پرداخت هر چه بیشتر درمیان مشتری‌ها رایج شده و بطور فزاینده‌ای جایگزین چک و پول نقد می‌شود. در این صورت acquirers قادر خواهند بود به همه شکایت‌های پرداخت‌های کارتی SEPA حتی در خارج از مرزها رسیدگی کنند. Merchant نیز در حوزه فعالیت SEPA توانایی انتخاب acquirer دلخواه خود را برای رسیدگی به پراخت‌های کارتی در همه نقاط منطقه یورو را خواهد داشت. این امر موجب افزایش رقابت و کاهش هزینه‌ها خواهد شد.

ترمینال‌های POS در منطقه یورو به طور فزاینده‌ای استاندارد خواهند شد. نتیجه این امر، توانایی بیشتر در انتخاب تهیه‌کنندگان این خدمات بوده و merchant‌ها قادر خواهند بود ترمینال واحدی را برای طیف وسیعی از کارت‌ها به کار بگیرند. افزایش رقابت بین سیستم‌های خدمات‌دهنده در مورد کارت‌ها، هزینه‌ها را برای merchant‌ها کاهش می‌دهد.

3. برای شرکت‌ها

SEPA به شرکت‌ها کمک می‌کند تا مدیریت پرداخت‌هایشان را تسهیل کنند. آن‌ها قادر خواهند بود با استفاده از ابزار‌های پرداخت SEPA همه نقل و انتقالات مالی یورو را از طریق یک حساب بانکی انجام دهند. مدیریت امور پرداخت‌ها آسان‌تر شده و همه پرداخت‌های دریافت یا فرستاده شده قالبی یکسان خواهند داشت. با یکی کردن مدیریت نقدینگی و پرداخت‌ها در یک محل، شرکت‌هایی با گستره تجاری در منطقه یورو، نه تنها در هزینه‌ها، بلکه در زمان هم صرفه‌جویی می‌کنند. سرویس‌های اضافی مانند پرداخت صورت‌حساب و تطبیق حساب الکترونیکی، به شرکت‌ها برای بهینه‌کردن و مدیریت پرداخت‌هایشان کمک می‌کند. امروزه این سرویس‌ها اغلب در سطح ملی ارایه می‌شود و وجود قالب‌های پرداخت و الزامات قانونی متفاوت، استفاده از سرویس‌های فرامرزی در این موارد را دشوار می‌کند. سرویس‌های پرداخت استاندارد شده SEPA غلبه بر این موانع را ساده‌تر کرده و شرکت‌ها از STP پیوسته منتفع خواهند شد.

4. برای بانک‌ها

SEPA با فراهم‌کردن ابزارهای جدید و زیرساخت‌ها در گستره واحد یورو، برای بانک‌ها منافعی در بر دارد. بانک‌ها قادر خواهند بود تجارت و رقابت خود را در سطح منطقه یورو گسترش داده و سرویس‌های خود را آسانتر در این منطقه در اختیار مشتری‌ها قرار دهند. بانک‌ها همچنین خواهند توانست با ارایه سرویس‌های اضافی به همراه محصولاتSEPA، تجارت خود را توسعه دهند.

SEPA منجر به یکپارچگی بیشتر در اروپا و افزایش کارایی بازار خواهد شد. با تنظیم شرایط پرداخت‌ها، SEPA می‌تواند به دسته‌ای از قوانین واحد، دسترسی برابر و آزاد، شفافیت و قابلیت تعامل داخلی دست پیدا کند. این امر می‌تواند رقابت را تشویق کرده و بنابراین به بانک‌ها اجازه می‌دهد در مذاکره با تهیه‌کنندگان خدمات، شرایط بهتری داشته باشند. در سال 2001 آیین‌نامه شماره 2560 توسط کمیسیون اروپا برای ایجاد و مدیریت یکسان‌سازی پرداخت‌های محلی و فرامرزی معرفی شد. سپس از اول جولای 2002، پرداخت‌ از طریق کارت‌های اعتباری و کم‌کردن وابستگی به دستگاه‌های ATM آغاز شده و از اول جولای 2003، نقل و انتقالات اعتباری تا سقف 12500 یورو، امکانپذیر شد. از اول ژانویه 2006 نیز نقل و انتقالات بین دو حساب بانکی در حوزه یورو تا سقف 50 هزار یورو در اتحادیه اروپا میسر شده است. کمیسیون اروپا در نظر دارد قوانین مربوط به پرداخت‌های فرامرزی به یورو را گسترش داده و direct debit را نیز پوشش دهد.

آیین نامه 2001/ 2560 ناهماهنگی‌هایی نیز بین کارمزد بانک‌ها و هزینه‌های آن‌ها برای پرداخت‌های فرامرزی ایجاد کرده است. این ناهماهنگی تنها زمانی می‌تواند بر طرف شودکه مدیریت پرداخت‌های فرامرزی، رسیدگی و نقل و انتقالات، دوباره سازماندهی شده و به‌اندازه پرداخت‌های داخلی کارا و ارزان شوند. این موضوع یکی از هدف‌های اصلی SEPA است.

5. برای تهیه‌کنندگان زیرساخت‌ها (PSP)

معرفی و توسعه سیستم‌های پرداخت می‌تواند به افزایش رقابت بین این بخش منجر شود. مرز‌های ملی دیگر برای تهیه‌کنندگان زیرساخت‌ها مانعی محسوب نمی‌شود و آن‌ها خواهند توانست سرویس‌های خود را در تمام منطقه یورو ارایه دهند. SEPA از طریق مجموعه‌ای از استاندارد‌های فنی فراگیر، امکان تعامل درونی و ارتباط بین تهیه‌کنندگان مختلف در امر زیرساخت‌ها را نیز فراهم می‌کند. در عین حال پردازشگر‌های کارت قادر به خدمات‌دهی به کارت‌ها و acquirer‌های مختلف در حوزه یورو خواهند بود.

6. تاثیر مرحله انتقالی بر مشتریان

انتظار می‌رود جایگزینیSEPA با سیستم‌های موجود، در نهایت تاثیرات منفی اندکی بر مشتری‌ها داشته باشد. با تعویض ابزار‌های پرداخت محلی و استقرار SEPA، مشتری‌ها نیز تغییراتی را تجربه می‌کنند. برای مثال شماره حساب یک مشتری در یک بانک ملی (national bank) جای خود را به یک IBAN ¹² خواهد داد و طرح فرم‌های پرداخت با آنچه اکنون در سطح ملی استفاده می‌شود، متفاوت خواهد بود

 

1957	معاهده رم جامعه اروپا را ایجاد کرد.
1992	پیمان ماستریخت، واحد پول یورو را ایجاد کرد.
1999	معرفی رسمی یورو به عنوان ارزی الکترونیک، شامل سیستم TARGET، برای انتقال مبالغ بالا.
2000	دستور کار لیسبون؛ این گردهمایی یک برنامه عملی برای سرویس‌های مالی اروپایی ایجاد کرد.
2001	مصوبه کمیسیون اروپا (2001/ 2560) کارمزد‌ها برای معاملات داخلی و فرامرزی به یورو را هماهنگ کرد.
2002	معرفی رسمی اسکناس‌ها و سکه‌های یورو.
2003	در پی آیین‌نامه (2001/ 2560) کمیسیون اروپا، اولین ACH پان- اروپایی متولد شد و قادر به تراکنشی تا سقف 12500 یورو بود.
2004	آغاز فاز طراحی پروژه SEPA
2006	امکان تراکنش مطابق آیین‌نامه کمیسیون اروپا تا سقف 50 هزار یورو افزایش پیدا کرد.
2008	در 28 ژانویه، ابزار‌های پرداخت پان- اروپایی SEPA در کنار ابزار‌های قدیمی محلی عملیاتی شدند.
2009	PSD) Payment Services Directive) تا نوامبر توسط قوانین ملی اجرایی شد.
2010	اغلب پرداخت‌های الکترونیک با SEPA انجام می‌شود.
2011	سیستم SEPA به تدریج جایگزین همه پرداخت‌های ملی در منطقه یورو خواهد شد.

 

پیوست اول: کشور‌های عضو SEPA

 17 کشور منطقه اقتصادی اروپا و اتحادیه اروپا که عضو حوزه یورو هستند.

 10 عضو ¹³EEA و اتحادیه اروپا که عضو حوزه یورو نیستند.

 3 عضو EEA که عضو اتحادیه اروپا نیستند، شامل لیختن اشتاین، ایسلند و نروژ (اسوالبارد¹⁴ عضو EEA نیست).

 کشور موناکو که عضو اتحادیه اروپا نیست و با اینکه طی موافقتنامه‌ای از یورو استفاده می‌کند، رسما عضو حوزه یورو نیست.

 سویس

مناطق دیگری نیز هستند که مطابق بند 299 از معاهده رم برای پیوستن به SEPA مورد نظر هستند شامل: مارتینیک¹⁵، گوادلوپ¹⁶، گویان فرانسه، ریونیون¹⁷، جبل‌الطارق، آزورز¹⁸، مدریا¹⁹، جزایر قناری، کیوتا و ملیلا²⁰، آلاند¹²¹.

واتیکان و سن مارینو که در حال حاضر طبق موافقتنامه‌ای با اتحادیه اروپا از یورو استفاده می‌کنند، بخشی از SEPA خواهند شد. هیچکدام از این دو منطقه تا می 2010 از IBAN استفاده نکرده بودند (واتیکان هنوز هم این کار را نکرده است). همچنین شاهزاده نشین آندورا نخواهد توانست به IBAN بپیوندد چرا که علی‌رغم پذیرفته‌شدن دوفاکتو یورو به‌عنوان ارز آن، رسما دارای واحد پول نیست. مونته‌نگرو و کوزوو که بدون موافقتنامه رسمی با اتحادیه اروپا، یورو را به کار می‌برند، عضوSEPA نیستند.

1. European Economic Community

2. Trans–European Automated Real–time Gross Settlement Express Transfer System

3. European Payments Council

4.‌ European Central Bank

5. National Central Banks

6. بدهکاری مستقیم. روشی که در آن صاحب حساب نزد یک بانک قبول می‌کند که اقساط بدهی او یا هزینه‌های منظمی مثل هزینه برق، آب، تلفن و غیره مستقیما از حساب بانکی او برداشت شود.

7. Euro Banking Association

8. Automated Clearing Houses

9. European Automated Clearing House Association

10. European Association of Corporate Treasurers

11. Straight Through Processing

12. International Bank Account Number

  European Economic Area .13

مجمع الجزایر متعلق به نروژ در اقیانوس منجمد شمالی :Svalbard .14

15. Martinique: جزیره‌ای در دریای کاراییب و متعلق به فرانسه

16. Guadeloupe: شامل دو جزیره در دریای کاراییب و متعلق به فرانسه

17. Reunion: جزیره‌ای در اقیانوس هند و متعلق به فرانسه

18. Azores: گروهی از جزایر در اقیانوس اطلس و متعلق به پرتقال

19. Madeira: گروهی متشکل از 8 جزیره متعلق به پرتقال، واقع در شمال غربی آفریقا

20. Ceuta and Melilla: مناطق متعلق به اسپانیا، واقع در جنوب اسپانیا و در مجاورت مرز مراکش

21. Aland: مجمع الجزایر متعلق به فنلاند در جنوب آن کشور

 

 

http://www.ec.europa.eu

http://www.europeanpaymentscouncil.eu

http://www.en.wikipedia.org

http://www.financial-i.com

http://www.ecb.int