گزارش رقابت پذیری جهانی جامعترین گزارش در خصوص محاسبه رقابتپذیری کشورهای جهان است که توسط مجمع جهانی اقتصاد هر ساله تهیه می گردد.
به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک از پول نیوز در گزارش سال جاری 139 کشور جهان مورد بررسی قرار گرفته اند که رتبه ایران برای اولین بار در این گزارش تعیین شده است.
برای تعیین رتبه هر کشور در این گزارش بیش از 110 متغیر مختلف مورد اندازهگیری و مقایسه قرار میگیرند. حدود دو سوم از این متغیرها بر اساس نظرسنجی از مدیران اجرایی بنگاههای اقتصادی و یک سوم باقیمانده بر اساس دادههای آماری رسمی منتشر شده توسط کشورها و نهادهای بین المللی اندازه گیری می شوند. در همین راستا مصاحبهی کوتاهی با آقای حامد روحانی، رئیس مرکز تحقیقات و بررسی های اقتصادی اتاق بازرگانی، صنایع و معادن ایران به عمل آمده است که متن آن در ادامه می آید:
مهمترین عوامل تاثیر گذار در تعیین رتبه رقابت پذیری جمهوری اسلامی ایران چه می باشد؟
در تعیین رتبه رقابت پذیری دیدگاه مدیران ارشد بنگاه های اقتصادی نقش اساسی دارد. رتبه رقابت پذیری ایران که همزمان با سی و یکمین سال انتشار این گزارش محاسبه شده است بیانگر نقاط قوت فراوانی در محیط اقتصاد ایران می باشد که چنانچه توجه کافی برای رفع مشکلات رقابت پذیری کشور به عمل آید رتبه ایران به مراتب بهبود خواهد یافت که نشانگر حرکت مناسب کشور به سمت اهداف توسعه و سند چشم انداز جمهوری اسلامی ایران در سال 1404 نیز خواهد بود. جمهوری اسلامی ایران برای اولین بار در گزارش امسال محاسبه شده و رتبه 69 را بدست آورده که این نشان از وجود نقاط قوت مسلم و همچنین چالشهای جدی در این کشور می باشد. از 3 مرحله توسعه که شامل مرحله اقتصاد مبتنی بر عوامل تولید، اقتصاد مبتنی بر کارایی و اقتصاد مبتنی بر نوآوری می باشد، جمهوری اسلامی ایران کشوری در حال گذار از مرحله یک به مرحله دو یعنی اقتصاد مبتنی بر کارایی است.
بر این اساس در مقایسه با کشورهای دیگری که در این مرحله از رقابت پذیری قرار دارند به عنوان مثال بزرگی بازار ایران از عوامل مهم رقابت پذیری کشور به شمار می رود و ایران در این شاخص رتبه بیستم جهان را داراست. همچنین شاخص بهره مندی افراد کشور از تحصیلات و خدمات بهداشتی مقدماتی از عوامل مثبت تاثیر گذار بر رقابت پذیری اقتصاد ایران می باشد. در مقابل ضروری است نسبت به اصلاح عوامل موثر بر برخی شاخص های دیگر اقدام جدی در کشور صورت گیرد. کارایی بازار نیروی کار در ایران در مقایسه با دیگر کشورهای جهان در گزارش رقابت پذیری رتبه غیر قابل قبولی دارد و در بین 139 کشور مورد بررسی در مکان 135 ام قرار گرفته است. به همین شکل عدم پیشرفته بودن بازار مالی در ایران از مهمترین عوامل تاثیر گذار بر رقابت پذیری کشور است و ایران رتبه 120 ام را در این خصوص به خود اختصاص داده است. در کشورهای منطقه مثلا بحرین در همین شاخص رتبه بیستم و قطر رتبه نوزدهم را دارد. به همین صورت در حالیکه کارایی بازار نیروی کار در ایران رتبه پایین 135 را دارد، قطر با رتبه 14 و آذربایجان با رتبه 25 در سطح جهان جایگاه بسیار مناسب تری نسبت به ایران دارند.
وضعیت ایران در بین کشورهای همسایه به لحاظ رقابت پذیری چگونه است؟
ما در میانه قرار داریم که البته لازم است وضعیت ما بهبود یابد. تقریبا تمامی کشورهای حوزه خلیج فارس در شرایط بهتری نسبت به ما قرار دارند. قطر با رتبه 17 جهانی رقابت پذیرترین اقتصاد منطقه است. عربستان با رتبه 21 و رژیم اشغال گر قدس با رتبه 24 و امارات متحده عربی با رتبه 25 در وضعیت بهتری نسبت به ما قرار دارند. از سوی دیگر مصر با رتبه 81، سوریه با رتبه 97 و پاکستان با رتبه 123 همگی پس از ایران قرار می گیرند. ترکیه هم رتبه 61 را داراست. در صدر جدول هم کشور سوئیس و پس از آن کشورهای سوئد، سنگاپور و آمریکا قرار دارند.
بخشی از این گزارش مبتنی بر نظر سنجی از فعالان اقتصادی کشور می باشد، آیا تحلیلی از مشکلات فرا روی کسب و کار در ایران به عمل آورده اید؟
حتما، اصلا بخش مهمی از این گزارش به این موضوع اختصاص دارد. مهمترین مشکل فرا روی فعالان بخش خصوصی در ایران همانطور که تقریبا همه می دانیم و گزارش هم به آن تصریح دارد دسترسی فعالان بخش خصوصی به دسترسی به منابع مالی است. در حالی که در بحرین این مشکل در رده پنجم و در ترکیه در رده چهارم قرار دارد. عدم ثبات در سیاست های دولت و تورم در رده دوم و سوم مشکلات بخش خصوصی در ایران به شمار می رود و البته عواملی مانند سلامت عمومی پائین که در بسیاری از کشورهای جهان از عوامل موثر در نامساعد بودن فضای کسب و کار است، در ایران تقریبا موضوعیت ندارد.
این گزارش در کنار دیگر تحلیل ها و آمارها شاخصی قوی برای بهبود سیاستهای اقتصادی کشور در سطح ملی و منطقه ای و حتی استانی به شمار می رود که می تواند در دستگاه های مختلف مورد استفاده قرار گیرد. مرکز تحقیقات اتاق بازرگانی هم اکنون نسبت به تعیین برخی از شاخص ها رقابت پذیری در استان های مختلف کشور اقدام نموده و نتایج آن از طریق اتاق های بازرگانی، صنایع و معادن استانها در اختیار مراکز علمی و تصمیم گیری قرار خواهد گرفت.
نظر شما چیست؟