بازار بورس تهران در روزهای آغازین سال ۱۴۰۴ با نوسانهایی همراه بوده است که از منظر کارشناسان اقتصادی عمدتاً ناشی از فضای سیاسی و اقتصادی نامطمئن حاکم بر کشور است. علیرغم رشد ابتدای سال، بازگشت مجدد تردیدها، ترس سرمایهگذاران از آینده را به وضوح نمایان ساخته است. به نظر میرسد تلاقی دو عامل مهم، یعنی افزایش قیمت دلار آزاد و سیاستهای پولی انقباضی بانک مرکزی، به بیثباتی و سردرگمی فعالان بازار افزوده است.
به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک به نقل از روابط عمومی،در این شرایط خاص تمایل سرمایهگذاران به نمادهای کوچکتر و صنایع ریالی، حرکت جدیدی را در بازار سرمایه ایجاد کرده که ناشی از ناامیدی آنها از نمادهای بزرگ و صنایع دلاری است. این تغییر جهت، بیانگر تلاش معاملهگران برای حفظ ارزش سرمایه خود در شرایط نامشخص و استفاده از ظرفیتهای باقیمانده در بازار است.
هراس بورس از ریسکهای سیاسی و اقتصادی
در دومین روز معاملات هفته، شاخص کل بورس تهران با افت ۰.۵۱ درصدی روبرو شد و به سطح ۲ میلیون و ۷۸۱ هزار واحد رسید. به باور تحلیلگران، نگرانیهای سیاسی، انتظارات تورمی و ادامه سیاست نرخ بهره بالا از سوی بانک مرکزی، عامل اصلی این نوسانات منفی در بازار سرمایه بوده است. در همین حال، نرخ دلار آزاد با عبور از مرز ۱۰۰ هزار تومان، اثری منفی بر انتظارات سرمایهگذاران گذاشته و موجب احتیاط بیشتر آنها در سرمایهگذاری شده است.
این فضای عدم اطمینان، موجب شده تا سرمایهگذاران با احتیاط فراوان قدم بردارند و تمایل چندانی به سرمایهگذاری در صنایع بزرگ و شرکتهای دلاری نداشته باشند. از این رو، شاهد خروج مجدد پول حقیقی از بازار و کاهش ارزش معاملات خرد هستیم که سیگنالی روشن مبنی بر تداوم نگرانیها و ضعف اعتماد سرمایهگذاران در شرایط فعلی بازار است.
تمایل بورسبازان به نمادهای کوچکتر
همزمان با کاهش شاخص کل، شاخص هموزن بورس که نماد کوچکترها را نمایندگی میکند، در نیم ساعت ابتدایی معاملات، رشدی حدود ۰.۱۳ درصدی را ثبت کرد و به سطح ۸۱۲ هزار واحد رسید. این رشد نشان از آن دارد که سرمایهگذاران در واکنش به ناامنیهای سیاسی و اقتصادی، تصمیم گرفتهاند سرمایههای خود را به سمت سهام کوچکتر و صنایعی که کمتر از نوسانات ارزی تأثیر میپذیرند، سوق دهند.
نمادهای دارویی و سیمانی از جمله صنایعی بودند که به واسطه گزارشهای عملکرد مثبت اسفندماه و پیشبینی سود مناسب، با اقبال قابل توجهی از سوی فعالان بازار مواجه شدند. این موضوع نمایانگر تغییر استراتژی سرمایهگذاران در مواجهه با فضای کنونی بازار و تلاش آنها برای حفظ قدرت خرید و بازدهی سرمایه در شرایط اقتصادی پرابهام است.
اختلاف فاحش دلار رسمی و آزاد؛ تهدیدی جدی برای بازار سهام
یکی از عوامل مهمی که کارشناسان آن را موجب ضعف بازار سرمایه عنوان میکنند، شکاف فاحش بین دلار رسمی (توافقی) و دلار آزاد است. بر اساس آخرین گزارشها، نرخ دلار توافقی به حدود ۶۸ هزار تومان رسیده که اختلافی نزدیک به ۵۰ درصد با نرخ دلار آزاد دارد. چنین اختلاف بزرگی به معنای افزایش ریسک سرمایهگذاری در صنایع دلاری بوده و موجب کاهش جذابیت این دسته از صنایع برای سرمایهگذاران میشود.
همچنین سیاست بانک مرکزی برای کنترل انتظارات تورمی از طریق نرخ بهره بالا نیز، عاملی مضاعف برای احتیاط سرمایهگذاران شده و انگیزه آنها را برای ورود به بازار سهام کاهش داده است. این موضوع به وضوح نشان میدهد که تا زمان تعیین تکلیف سیاسی و اقتصادی، نمیتوان انتظار بازگشت اطمینان به بازار را داشت.
کوچ نقدینگی؛ فرصتی در دل تهدید
با وجود فضای کنونی، برخی از تحلیلگران معتقدند در صورت بهبود شرایط سیاسی و اقتصادی و رفع تهدیدهای نظامی، بورس تهران میتواند مقصد اصلی کوچ نقدینگی در سال ۱۴۰۴ باشد. در حال حاضر، بسیاری از نمادهای بازار سهام به لحاظ بنیادی در سطوح قیمتی ارزندهای قرار دارند و از آنجا که سایر بازارها مانند ارز و طلا در سقفهای تاریخی خود هستند، هرگونه بهبود در فضای سیاسی میتواند منجر به ورود دوباره نقدینگی و رونق بازار سهام شود.
به عبارت دیگر، بازار بورس در حال حاضر ارزندهترین و در عین حال جاماندهترین بازار سرمایهگذاری محسوب میشود و در صورت کاهش ریسکها و بهبود انتظارات، میتواند مجدداً به کانون اصلی توجه سرمایهگذاران تبدیل شود.
جمعبندی و چشمانداز آتی بورس تهران
بازار سرمایه در هفتههای آتی به شدت متأثر از متغیرهای سیاسی و اقتصادی خواهد بود و تا روشنشدن وضعیت مذاکرات بینالمللی و تعیین تکلیف سیاستهای پولی بانک مرکزی، احتمالاً شاهد نوسانات بالایی خواهیم بود. در این شرایط، تمرکز سرمایهگذاران بر نمادهای کوچک و صنایعی که کمتر تحت تأثیر نوسانات ارزی قرار دارند، احتمالاً تداوم خواهد داشت. با این حال، نباید فراموش کرد که هرگونه خبر مثبت در عرصه سیاست و اقتصاد میتواند به سرعت روند بازار را تغییر دهد و زمینه را برای ورود سرمایههای تازه و رشد شاخصها فراهم کند.
نظر شما چیست؟