افزایش ناگهانی تعرفه‌ها از سوی دونالد ترامپ و ترس از رکود اقتصادی، صنعت فین‌تک، به‌ویژه شرکت‌های مصرف‌محور و پرداخت‌های فرامرزی را با چالش‌های بزرگی مواجه کرده است.
تحلیلگران هشدار می‌دهند که این وضعیت می‌تواند به کاهش شدید درآمدها، افت سرمایه‌گذاری‌ها و تضعیف نوآوری در این حوزه منجر شود.
به گزارش پایگاه خبری بانکداری الکترونیک به نقل از فابانیوز،سیاست‌های گسترده‌ی تعرفه‌ای دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، به‌ویژه تعرفه ۱۰ درصدی جدید بر تمام واردات، موجی از شوک و نوسان را به صنعت فین‌تک وارد کرده است. سهام شرکت‌های بزرگ فین‌تک مانند رابینهود (Robinhood)، افیرم (Affirm) و سُوفای (SoFi) در پی نگرانی‌ها از افزایش قیمت‌ها و احتمال وقوع رکود اقتصادی سقوط کرده‌اند.
از زمان آغاز جنگ تجاری جهانی ترامپ در دوم آوریل، سهام Affirm با کاهش ۱۳ درصدی روبه‌رو شده است، در حالی که سهام Robinhood و SoFi به ترتیب ۴ و ۱۲ درصد افت داشته‌اند.
این شرکت‌ها به شدت به هزینه‌کرد مصرف‌کننده وابسته‌اند و نسبت به تغییرات رفتار مصرفی بسیار آسیب‌پذیر هستند. برای نمونه، Affirm و Robinhood بخش بزرگی از درآمد خود را از کارمزد تراکنش‌های کارت‌های بانکی کسب می‌کنند، که وابستگی زیادی به الگوهای خرج‌کرد مصرف‌کنندگان دارد. شرکت SoFi نیز که عمدتاً درآمد خود را از وام‌دهی کسب می‌کند، در صورت کاهش هزینه‌کرد مصرف‌کنندگان، متحمل زیان می‌شود.
برخی تحلیلگران بر این باورند که Affirm که در زمینه خدمات «اکنون بخر، بعداً پرداخت کن» (BNPL) فعالیت دارد، در صورت کاهش هزینه‌کرد مصرفی، از آسیب‌پذیرترین شرکت‌ها خواهد بود. گلدمن ساکس تخمین زده است که حاشیه سود Affirm (پس از کسر هزینه‌های تراکنش) ممکن است بیش از ۲۲ درصد افت کند.
شرکت‌های صادرکننده کارت اعتباری که ارتباط نزدیکی با مخارج مصرفی دارند نیز تحت تأثیر قرار گرفته‌اند. سهام آمریکن اکسپرس (American Express) ۸ درصد کاهش یافته، کپیتال وان (Capital One) با افت ۱۱ درصدی مواجه شده و دیسکاور (Discover) بیش از ۹ درصد افت کرده است.
جیمز اولان، مدیر تحقیق در حوزه فناوری نوظهور در PitchBook، در هشتم آوریل به خبرگزاری رویترز گفت: «رکود معمولاً بیش از سایر بخش‌ها به کسب‌وکارهای مصرفی با ویژگی “داشتنشان خوب است” آسیب می‌زند، از جمله فین‌تک‌ها؛ چرا که نخستین گروهی که در رکود هزینه‌های خود را کاهش می‌دهند، مصرف‌کنندگان با درآمد پایین هستند.»
ضربه به پرداخت‌های فرامرزی B2B
فراتر از فین‌تک‌های مصرف‌کننده، مایکل گرینوود، تحلیلگر ارشد مؤسسه Juniper Research، هشدار داده است که بازار پرداخت‌های فرامرزی کسب‌وکار به کسب‌وکار (B2B) نیز آماده مواجهه با پیامدهای منفی است. او این بخش را از آسیب‌پذیرترین بخش‌ها معرفی می‌کند.
گرینوود در یادداشتی نوشت: «این تراکنش‌ها همین حالا هم پیچیده‌تر و پرهزینه‌تر از پرداخت‌های داخلی هستند و تعرفه‌های جدید، تنها اصطکاک بیشتری ایجاد می‌کند.»
برای ارائه‌دهندگان خدمات، این شرایط می‌تواند به کاهش حجم پرداخت‌ها از و به ایالات متحده منجر شود، زیرا مسیرهای تجاری تغییر می‌کنند تا هزینه‌ها کمتر شود. کشورهایی مانند ویتنام که بیشتر تحت تأثیر قرار گرفته‌اند، احتمالاً با کاهش شدید جریان تراکنش روبه‌رو می‌شوند، در حالی که کشورهایی با شرایط مشابه اما موانع تجاری کمتر، ممکن است سود ببرند.
با این‌حال، حتی با باز شدن مسیرهای جدید، انتظار می‌رود حجم کلی تراکنش‌های بین‌المللی کاهش یابد. این افت می‌تواند شرکت‌های کوچک‌تر و کم‌تاب‌آورتر را از میدان خارج کند و شتاب نوآوری را کاهش دهد، و در نهایت تلاش‌ها برای بهینه‌سازی تراکنش‌های بین‌المللی را به تعویق بیندازد.
سرمایه‌گذاری‌های فین‌تک در تنگنا
شرایط سخت اقتصادی، محیط تأمین سرمایه را نیز تحت فشار قرار داده است. آمیاس گرِتی، شریک در QED Investors و مقام پیشین وزارت خزانه‌داری آمریکا، در مصاحبه‌ای با رسانه Pymnts اظهار کرد که استارتاپ‌های فین‌تک در مراحل پایانی رشد، اکنون با شرایط بسیار دشواری مواجه‌اند و به‌طور مستقیم با پیامدهای نوسان بازار و فروپاشی چشم‌انداز عرضه اولیه سهام (IPO) درگیر هستند.
استارتاپ‌های پرمخاطبی مانند Klarna و Chime، که هر دو شرکت‌هایی با درآمد میلیاردی هستند، در حال حاضر فرصت‌های محدودی برای جذب سرمایه تازه دارند و ناچار شده‌اند عرضه اولیه خود را به دلیل عدم قطعیت شدید بازار و کاهش علاقه سرمایه‌گذاران به تعویق بیندازند.
گرِتی می‌گوید در شرایط فعلی، انعطاف‌پذیری در جذب سرمایه ضروری است. او می‌افزاید که شرکت‌های استثنایی همچنان می‌توانند سرمایه جذب کنند، آن‌هم از سوی سرمایه‌گذاران صبور و بلندمدت، اما بازار گسترده‌تر به‌طور چشمگیری کوچک خواهد شد.
این دیدگاه را اریک بلومو، تحلیلگر ارشد PitchBook در حوزه تجارت الکترونیک و خرده‌فروشی نیز تأیید می‌کند.
گرِتی در پایان هشدار داد: «اگرچه اقتصاد آمریکا به اندازه‌ای قوی هست که از طوفان‌ها عبور کند، اما نوسانات بی‌دلیل ناشی از تعرفه‌ها به‌شدت به اعتماد سرمایه‌گذاران آسیب می‌زند، بازارها را مختل می‌کند و ممکن است رکود را تسریع کند. این آسیب‌ها اثرات پایداری بر اقتصاد خواهند گذاشت.»
واکنش اروپا و سوئیس
در اتحادیه اروپا، تنش‌های تجاری باعث شده کمیسیون اروپا به اقدامات متقابل همچون اعمال «مالیات خدمات دیجیتال» (DST) بیندیشد. این مالیات ممکن است غول‌های فناوری و پرداخت آمریکایی نظیر گوگل، آمازون، متا، پی‌پال و اپل‌پی را هدف قرار دهد.
اتحادیه اروپا در تلاش است وابستگی خود را به پلتفرم‌های آمریکایی کاهش دهد و با پروژه‌هایی مانند یوروی دیجیتال، حاکمیت پرداختی خود را تقویت کند.
در همین حال، سوئیس نیز تنظیم‌گری بر پلتفرم‌های آنلاین بزرگ مانند گوگل، فیسبوک، یوتیوب و X را به تأخیر انداخته است. منابع مطلع به خبرگزاری Keystone-SDA گفته‌اند که یکی از دلایل اصلی این تأخیر، تنش‌های تعرفه‌ای در حال شعله‌ور با آمریکاست.
شورای فدرال سوئیس از سال ۲۰۲۳ به دنبال تنظیم‌گری در حوزه غول‌های فناوری بوده است تا حقوق کاربران را تقویت کند و نظارت بیشتری اعمال کند. با این حال، این اقدام تاکنون چند بار به تعویق افتاده است.
تأثیر فوری بر بازارها
اعلام تعرفه‌های جدید ترامپ در دوم آوریل ۲۰۲۵، شوک بزرگی به بازارهای جهانی وارد کرد. پس از اعلام این خبر، شاخص S&P 500 در روز سوم آوریل بیش از ۲۷۴ واحد یا ۴.۸۸ درصد سقوط کرد که دومین کاهش روزانه بزرگ در تاریخ آن محسوب می‌شود. شاخص نزدک نیز با بیش از ۱۰۵۰ واحد یا ۵.۹۷ درصد افت، بزرگ‌ترین کاهش نقطه‌ای تاریخ خود را ثبت کرد.
براساس گزارش وال‌استریت ژورنال، در روزهای سوم و چهارم آوریل، بازار سهام آمریکا حدود ۶.۶ تریلیون دلار از ارزش خود را از دست داد؛ بزرگ‌ترین افت دو روزه تاریخ بورس آمریکا با اختلاف ۲.۲ تریلیون دلار.
نظر شما چیست؟