مقایسه قیمت ۶ محصول ایران‌خودرو و سایپا از مهرماه ۱۴۰۴ تا مهرماه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد قیمت بازار تا مردادماه امسال عمدتاً هم‌پای قیمت‌های جدید کارخانه حرکت کرده و فاصله میان این دو نرخ در بسیاری از مقاطع افزایش قابل‌توجهی نداشته است.
با این حال، از مردادماه امسال و هم‌زمان با اوج‌گیری نرخ ارز و کاهش تولید خودروسازان، مسیر قیمت‌ها در بازار آزاد تغییر کرد و در برخی محصولات، رشد قیمت بازار از افزایش نرخ کارخانه پیشی گرفت. این روند در مهرماه نیز ادامه پیدا کرد و بار دیگر فاصله قیمت کارخانه و بازار را در بیشتر مدل‌ها افزایش داد.
بررسی روند قیمت ۶ محصول داخلی
محاسبات انجام‌شده درباره روند قیمت ۶ محصول شامل پژو ۲۰۷، تارا اتوماتیک، شاهین اتوماتیک، سورن پلاس بنزینی، اطلس اتوماتیک و دنا پلاس نشان می‌دهد که در بازه یک‌ساله مورد بررسی، قیمت کارخانه و بازار این خودروها در بسیاری از ماه‌ها هم‌جهت بوده‌اند.
قیمت خودرو در هر دو بخش کارخانه و بازار طی این دوره روندی صعودی داشته، اما تفاوت اصلی به میزان و زمان افزایش قیمت‌ها مربوط می‌شود. در بخش کارخانه، قیمت‌ها عمدتاً در مقاطع مشخص و پس از اعلام مجوزهای جدید افزایش یافته‌اند؛ در حالی که بازار آزاد علاوه بر تأثیرپذیری از این تغییرات، تحت تأثیر متغیرهایی مانند نرخ ارز، میزان عرضه، انتظارات تورمی و وضعیت تولید خودروسازان نیز قرار دارد.
نرخ ارز و عرضه؛ دو عامل اثرگذار بر بازار خودرو
بازار خودرو به‌طور سنتی از دو متغیر مهم نرخ ارز و میزان عرضه تأثیر می‌پذیرد. نرخ ارز از مسیر افزایش هزینه جایگزینی خودرو، انتظارات تورمی و تغییر ارزش دارایی‌ها بر قیمت‌های بازار اثر می‌گذارد. از سوی دیگر، افت تولید و کاهش عرضه نیز می‌تواند زمینه‌ساز افزایش قیمت‌ها شود.
در واقع، زمانی که عرضه خودرو محدود می‌شود و هم‌زمان نرخ ارز در مسیر صعودی قرار می‌گیرد، بازار آزاد حتی بدون تغییر قیمت کارخانه نیز می‌تواند افزایش قیمت را تجربه کند.
اهمیت این موضوع زمانی بیشتر می‌شود که آمار تولید خودروسازان نیز از کاهش تیراژ در سال جاری حکایت دارد. بر اساس آمارهای منتشرشده، تولید سه خودروساز بزرگ کشور در هفت‌ماهه امسال به ۳۳۲ هزار و ۸۵۷ دستگاه رسیده است. این رقم در مقایسه با تولید ۴۸۹ هزار و ۷۲۴ دستگاهی در مدت مشابه سال گذشته، از افتی حدود ۳۲ درصدی حکایت دارد.
تا پیش از مردادماه، افزایش قیمت کارخانه در بسیاری از محصولات با رشد قیمت بازار همراه بود و فاصله میان دو نرخ در برخی مدل‌ها حتی کاهش پیدا می‌کرد. اما با ورود به ماه‌های پایانی تابستان و هم‌زمان با تشدید فشارهای ارزی و افت تولید، بازار بار دیگر مسیر افزایشی پرشتاب‌تری را در پیش گرفت.
نظر شما چیست؟